Thursday, June 21, 2007

Moon Tides ..... How the Moon affects the Ocean tides?


The word "tides" is a generic term used to define the alternating rise and fall in sea level with respect to the land, produced by the gravitational attraction of the moon and the sun. To a much smaller extent, tides also occur in large lakes, the atmosphere, and within the solid crust of the earth, acted upon by these same gravitational forces of the moon and sun.
What are Lunar TidesTides are created because the Earth and the moon are attracted to each other, just like magnets are attracted to each other. The moon tries to pull at anything on the Earth to bring it closer. But, the Earth is able to hold onto everything except the water. Since the water is always moving, the Earth cannot hold onto it, and the moon is able to pull at it. Each day, there are two high tides and two low tides. The ocean is constantly moving from high tide to low tide, and then back to high tide. There is about 12 hours and 25 minutes between the two high tides.

Tides are the periodic rise and falling of large bodies of water. Winds and currents move the surface water causing waves. The gravitational attraction of the moon causes the oceans to bulge out in the direction of the moon. Another bulge occurs on the opposite side, since the Earth is also being pulled toward the moon (and away from the water on the far side). Ocean levels fluctuate daily as the sun, moon and earth interact. As the moon travels around the earth and as they, together, travel around the sun, the combined gravitational forces cause the world's oceans to rise and fall. Since the earth is rotating while this is happening, two tides occur each day.

What are the different types of TidesWhen the sun and moon are aligned, there are exceptionally strong gravitational forces, causing very high and very low tides which are called spring tides, though they have nothing to do with the season. When the sun and moon are not aligned, the gravitational forces cancel each other out, and the tides are not as dramatically high and low. These are called neap tides.


Spring TidesWhen the moon is full or new, the gravitational pull of the moon and sun are combined. At these times, the high tides are very high and the low tides are very low. This is known as a spring high tide. Spring tides are especially strong tides (they do not have anything to do with the season Spring). They occur when the Earth, the Sun, and the Moon are in a line. The gravitational forces of the Moon and the Sun both contribute to the tides. Spring tides occur during the full moon and the new moon.


Neap TidesDuring the moon's quarter phases the sun and moon work at right angles, causing the bulges to cancel each other. The result is a smaller difference between high and low tides and is known as a neap tide. Neap tides are especially weak tides. They occur when the gravitational forces of the Moon and the Sun are perpendicular to one another (with respect to the Earth). Neap tides occur during quarter moons.


The Proxigean Spring Tide is a rare, unusually high tide. This very high tide occurs when the moon is both unusually close to the Earth (at its closest perigee, called the proxigee) and in the New Moon phase (when the Moon is between the Sun and the Earth). The proxigean spring tide occurs at most once every 1.5 years.

ENGLISH 101....Fourth Year Level


In grammar, a conjunction is a
part of speech that connects two words, phrases, or clauses together. This definition may overlap with that of other parts of speech, so what constitutes a "conjunction" should be defined for each language. In general, a conjunction is an invariable grammatical particle, and it may or may not stand between the items it conjoins.
The definition can also be extended to idiomatic phrases that behave as a unit with the same function as a single-word conjunction (as well as, provided that, etc.).


Coordinating conjunctions, also called coordinators, are conjunctions that join two items of equal syntactic importance. As an example, the traditional view holds that the English coordinating conjunctions are for, and, nor, but, or, yet, and so (which form the mnemonic FANBOYS). Note that there are good reasons to argue that only and, but, and or are prototypical coordinators, while nor is very close. So and yet share more properties with conjunctive adverbs (e.g., however), and "for...lack(s) most of the properties distinguishing prototypical coordinators from prepositions with clausal complements" . Furthermore, there are other ways to coordinate independent clauses in English.

Correlative conjunctions are pairs of conjunctions which work together to coordinate two items. English examples include both … and, either … or, neither … nor, and not (only) … but (… also).
Subordinating conjunctions, also called subordinators, are conjunctions that introduce a dependent clause. English examples include after, although, if, unless, and because. Another way for remembering is the mnemonic "BISAWAWE": "because", "if", "so that", "after", "when", "although", "while", and "even though". Complementizers can be considered to be special subordinating conjunctions that introduce complement clauses (e.g., "I wonder whether he'll be late. I hope that he'll be on time").

In many verb-final languages, subordinate clauses must precede the main clause on which they depend. The equivalents to the subordinating conjunctions of non-verb-final languages like English are either
clause-final conjuctions (e.g. in
Japanese) or;
suffixes attached to the verb and not separate words


A black hole is an object with a
gravitational field so powerful that a region of space becomes cut off from the rest of the universe – no matter or radiation, including visible light, that has entered the region can ever escape. The lack of escaping electromagnetic radiation renders the inside of black holes (beyond the event horizon) invisible, hence the name.

However, black holes can be detectable if they interact with matter, e.g. by sucking in gas from an orbiting star. The gas spirals inward, heating up to very high temperatures and emitting large amounts of light, X-rays and Gamma rays in the process while still outside of the event horizon. Black holes are also thought to emit a weak form of thermal energy called Hawking radiation.
While the idea of an object with gravity strong enough to prevent light from escaping was proposed in the
18th century, black holes as presently understood are described by Einstein's theory of general relativity, developed in 1916.
This theory predicts that when a large enough amount of mass is present within a sufficiently small region of space, all paths through space are warped inwards towards the center of the volume. When an object is compressed enough for this to occur, collapse is unavoidable (it would take infinite strength to resist collapsing into a black hole). When an object passes within the event horizon at the boundary of the black hole, it is lost forever (it would take an infinite amount of effort for an object to climb out from inside the hole).
Although the object would be reduced to a singularity, the information it carries is not lost (see the black hole information paradox).

While general relativity describes a black hole as a region of empty space with a pointlike singularity at the center and an event horizon at the outer edge, the description changes when the effects of quantum mechanics are taken into account. The final, correct description of black holes, requiring a theory of quantum gravity, is unknown.

Photo Sharing and Video Hosting at Photobucket

Tuesday, June 19, 2007

Flame-resistant wick holder for candle ...

A flame-retardant wick holder for a candle is made of a material having a UL-94 vertical burn test rating of at least V-0, including polymers and ceramics. The wick holder supports a wick at the bottom of a candle. The wick holder material causes the flame on the wick to extinguish when it reaches the holder, thereby preventing flashover of the residual candle fuel at the end of the candle useful life. One version of the holder has a cylindrical sleeve fit over a wick clip holding the lower end of the wick. The cylindrical holder is well adapted for use in pillar-type candles.


A wick assembly for a candle having a wick, the candle made from a fuel capable of melting to form a liquid pool and traveling by capillary action to a flame burning on the wick, the wick assembly comprising.

A wick clip holding one end of the wick inside a tube having an upper end, the wick extending from the upper end;
a sleeve having a top end, a bottom end, a side wall connecting the top end to the bottom end, and a bore through the sleeve for fitting around the tube and the wick, the sleeve top end positioned adjacent or extending past the tube upper end, the sleeve being made from a non-combustible material selected from the group consisting of polyethersulfone and polyvinylchloride.

Candle having a planar wick and method of and equipment for making same..

A candle having a body of a meltable fuel and a planar wick. When lit, the candle provides a unique flame formation, usable in a variety of decorative applications.

The wick can be configured to evenly deplete the meltable fuel, while allowing for candles having relatively large and unique body configurations.

The body of candle and/or the wick may include scented oil to promote the release of fragrance upon heating. The wick preferably is formed of wood, thereby providing an acoustic contribution to ambiance and improved combustion that generates less soot than conventional cotton wick candles.


Sunday, June 17, 2007


An electronic mouse simulator for a computer having a dedicated mouse port connector receptacle, the simulator having a multi-conductor cable and connector adapted to plug directly into the dedicated mouse port connector receptacle.

The simulator includes a touchscreen device and a converter having an EPROM and program firmware therefor. The touchscreen device is preferably positioned in front of or displaced laterally, above, below, or to the side of the screen of the display monitor used with the computer. The converter accepts signals from the touchscreen device and transforms them into a mouse-compatible format or mouse-compatible protocol that can be used to directly communicate through the dedicated mouse port of the computer.

No modification of the computer is required; nor is special software needed, since the signals transferred at the mouse port duplicate those which would normally be transferred with a conventional mouse. The high resolution available with an expansive touchscreen is enjoyed, without sacrificing desk or table space.


Researchers at the University of Edinburgh have shown that hormone therapy can extend life in ovarian cancer patients, giving women a new alternative to chemotherapy.

The study, published in Clinical Cancer Research, has proved for the first time that the targeted use of an anti-estrogen drug could prolong the life of some patients by up to three years, and delay the use of chemotherapy in others.

Letrozole hormone therapy -- already used with great success in the treatment of breast tumours - attacks cancer by turning off its estrogen supply. But scientists now believe that in those ovarian cancers which are highly sensitive to estrogen, this blocking mechanism could slow the growth and spread of disease.

The study was funded by Cancer Research UK and involved 44 women with high estrogen receptor (ER) levels, whose cancer had relapsed after surgery and chemotherapy.
Scientists used a blood-borne tumour marker, CA-125, to track the progress of tumours during hormone treatment. They discovered that one quarter of the women showed no tumour growth after six months of anti-estrogen therapy, and 33 per cent of the group with the greatest ER values showed a positive response which delayed the use of chemotherapy.

John F. Smyth, Professor of Medical Oncology at the University of Edinburgh, led the research programme.
He said: "This is an important landmark in the research and treatment of ovarian cancer. Despite intense scientific research over the past 20 years, there have been few new leads in our understanding of how this disease operates. But this study suggests that the addition of hormone therapy to our treatment strategy could extend and improve the lives of women with cancer."

Ovarian cancer is the most commonly fatal of gynaecological cancers, affecting 1 in 48 women. Nearly 7,000 new cases are diagnosed in the UK each year.
Current treatment involves surgery and chemotherapy, but most ovarian cancers return within two years. Until now, further treatment options have been limited to a second course of chemotherapy, with serious implications for quality of life. It is hoped hormone treatment could offer life-extension with negligible side effects.

Dr Simon Langdon, senior lecturer in cancer research at the University of Edinburgh and the lead scientist behind this trial, said: "Ovarian cancer can be a devastating disease, so this new discovery is particularly exciting. We still have a lot to do, but this research has furthered our understanding of the hormone control of ovarian cancer, which could provide less grueling treatments for cancer patients. It presents new possibilities for tailor-made cancer therapy and demands further investigation."

MAPEH IV ----- Mental Health and its Characteristics

Mental health

Mental Health is a term used to describe either a level of cognitive or emotional wellbeing or an absence of mental illness. From perspectives of the discipline of positive psychology or holism mental health may include an individual's ability to enjoy life, procure a balance between life activities, and efforts to achieve psychological resilience.[1]
The World Health Organization states that there is no one "official" definition of mental health. Cultural differences, subjective assessments, and competing professional theories all affect how "mental health" is defined.


In the mid 19th century William Sweetzer was the first to introduce an idea of mental hygiene.Isaac Ray, one of thirteen founders of the American Psychiatric Association, further defined mental hygiene as an art to preserve the mind against incidents and influences which would inhibit or destory its energy, quality or development. At the beginning of the 20th century, Clifford Whittingham Beers founded the National Committee for Mental Hygiene and opened the first outpatient mental health clinic in the United States.


Mental wellbeing

Mental health can be seen as a continuum whereas an individual's mental health may have many different possible values. Mental wellness is generally viewed as a positive attribute, such that a person can reach enhanced levels of mental health, even if they do not have any diagnosable mental health condition. This definition of mental health highlights emotional well being, the capacity to live a full and creative life and the flexibility to deal with life's inevitable challenges. Many therapeutic systems and self-help books offer methods and philosophies espousing strategies and techniques vaunted as effective for further improving the mental wellness of otherwise healthy people. Positive psychology is increasingly prominent in mental health.
holistic model of mental health generally includes concepts based upon anthropological, educational, psychological, religious and sociological perspectives as well as theoretical perspectives from personality, social, clinical, health and developmental psychology.
An example of a
wellness model includes one developed by Myers, Sweeny and Witmer. It includes five life tasks — essence or spirituality, work and leisure, friendship, love and self-direction—and twelve sub tasks—sense of worth, sense of control, realistic beliefs, emotional awareness and coping, problem solving and creativity, sense of humor, nutrition, exercise, self care, stress management, gender identity, and cultural identity—are identified as characteristics of healthy functioning and a major component of wellness. The components provide a means of responding to the circumstances of life in a manner that promotes healthy functioning.

Cultural and religious considerations

Mental health can be socially constructed and socially defined; that is different professions, communities, societies and cultures have very different ways of conceptualizing its nature and causes, determining what is mentally healthy, and deciding what interventions are appropriate.Therefore different professionals will have different cultural and religious backgrounds and experience which may impact the methodology applied during treatment.
Many mental health professionals are beginning to or already understand the importance of competency in religious diversity and spirituality. The
American Psychological Association explicitly states that religion must be respected. Education in spiritual and religious matters is also required by the American Psychiatric Association.

Mental health profession

A number of professions have developed that specialize in mental disorder, including the medical specialty of psychiatry, divisions of psychology known as clinical psychology, abnormal psychology, positive psychology, clinical or mental health social work, mental health counselors, marriage and family therapists, psychotherapists, counselors and public Health professionals. Different clinical and academic professions tend to favor differing models, explanations and goals.

Characteristics of Mental Health

Mental health is more than just the absence of mental illness. It includes how you feel about yourself and how you adjust to life events. However, the National Mental Health Association cites 10 characteristics of people who are mentally healthy.

1.They feel good about themselves.

2.They do not become overwhelmed by emotions, such as fear, anger, love, jealousy, guilt, or anxiety.

3.They have lasting and satisfying personal relationships.

4.They feel comfortable with other people.

5.They can laugh at themselves and with others.

6.They have respect for themselves and for others even if there are differences.

7.They are able to accept life’s disappointments.

8.They can meet life’s demands and handle their problems when they arise.

9.They make their own decisions.

10.They shape their environment whenever possible and adjust to it when necessary.

Wednesday, June 13, 2007


Body mass index (BMI) or Quetelet Index is a statistical measure of the weight of a person scaled according to height. It was invented between 1830 and 1850 by the Belgian polymath Adolphe Quetelet during the course of developing "social physics".


Below 18.5 Underweight
18.5 - 24.9 Normal
25.0 - 29.9 Overweight
30.0 and Above Obese

BMI categories

A frequent use of the BMI is to assess how much an individual's body weight departs from what is normal or desirable for a person of his or her height. The weight excess or deficiency may, in part, be accounted for by body fat (adipose tissue) although other factors such as muscularity also affect BMI significantly (see discussion below and overweight). Human bodies rank along the index from around 15 (near starvation) to over 40 (morbidly obese). This statistical spread is usually described in broad categories: underweight, normal weight, overweight, obese and morbidly obese. The particular BMI values used to demarcate these categories varies based on the authority, but typically a BMI of less than 18.5 is considered underweight and may indicate malnutrition, an eating disorder, or other health problems, while a BMI greater than 25 is considered overweight and above 30 is considered obese. These ranges of BMI values are valid only as statistical categories when applied to adults, and do not predict health.


The law that xmxn = xm+n

With xmxn, how many times will you end up multiplying "x"? Answer: first "m" times, then by another "n" times, for a total of "m+n" times.


x2x3 = (xx) × (xxx) = xxxxx = x5

So, x2x3 = x(2+3) = x5

The law that xm/xn = xm-n

Like the previous example, how many times will you end up multiplying "x"? Answer: "m" times, then reduce that by "n" times (because you are dividing), for a total of "m-n" times.

x4-2 = x4/x2 = (xxxx) / (xx) = xx = x2

(Remember that x/x = 1, so every time you see an x "above the line" and one "below the line" you can cancel them out.)

The law that (xm)n = xmn

First you multiply x "m" times. Then you have to do that "n" times, for a total of m×n times.

Example: (x3)4 = (xxx)4 = (xxx)(xxx)(xxx)(xxx) = xxxxxxxxxxxx = x12
So (x3)4 = x3×4 = x12

The law that (xy)n = xnyn

To show how this one works, just think of re-arranging all the "x"s and "y" as in this example:

(xy)3 = (xy)(xy)(xy) = xyxyxy = xxxyyy = (xxx)(yyy) = x3y3

The law that (x/y)n = xn/yn
Similar to the previous example, just re-arrange the "x"s and "y"s

(x/y)3 = (x/y)(x/y)(x/y) = (xxx)/(yyy) = x3/y3

The law that
To understand this, just remember from fractions that n/m = n × (1/m):


And That Is It
If you find it hard to remember all these rules, then remember this:
you can always work them out if you understand the three ideas at the top of this page.

Oh, One More Thing ...

What if x= 0?

Positive Exponent (n>0) 0n = 0

Negative Exponent (n<0) Undefined! (Because dividing by 0)

Exponent = 0 Ummm ... see below!

The Strange Case of 00
There are two different arguments for the correct value. 00 could be 1, or possibly 0, so some people say it is really "indeterminate":

x0 = 1, so ... 00 = 1

0n = 0, so ... 00 = 0

When in doubt ... 00 = "indeterminate"

Tuesday, June 12, 2007


Basic sentence patterns are built around verbs. There are six different verb types that are followed by structures always associated with those verbs. Therefore, there are six basic sentence patterns, which are also called sentence nuclei. Once these basic patterns are understood, other structures may be attached to the sentence nuclei to form larger sentences. These other structures added to the sentence nuclei are usually phrases or clauses that function as nouns, verbs, adjective and adverbs.

1. The first verb type is called "intransitive." This type of verb can end the sentence, or it can be followed by an adverb phrase. Intransitive verbs do not need to be followed by noun phrases or adjective phrases.
1a. The president spoke.
1b. Margo slept.
1c. Margo slept soundly.
1d. The small boy jumped from the high oak tree.
1e. Jimmy went to London.

2. The second verb type is called "linking." This type of verb must be followed by noun phrases or adjective phrases, which refer to the same person or thing as the subject of the sentence. Some typical linking verbs are become, appear, grow, remain, stay, and seem. Some other linking verbs involving the senses are feel, look, smell, sound, and taste. Note that the forms of the verb "be" are placed in a special category below, because forms of "be," unlike other linking verbs, can be followed immediately by an "adverb of place."
2a. Clark Kent became Superman.
2b. The president looked weary.
2c. Jamal remained an honest man.

3. The third verb type is the word "be" and all its forms, which is a special category of linking verb. The verb "be," unlike other linking verbs, can be followed by a phrase functioning as an "adverb of place," in addition to the noun phrases or adjective phrases that follow other types of linking verbs. The word "be" has eight forms: be, is, am, are, was, were, been, being.
3a. The student is a math whiz.
3b. Marilyn was insecure.
3c. The new houses are around the corner. (The verb is followed by a phrase functioning as an adverb of place.)

4. The fourth verb type is "one-place transitive." This verb must be followed by a noun phrase that functions as a direct object. Often the subject "does something" to this object. Sentences with transitive verbs can usually be turned into passive sentences. Note that some intransitive verbs can also be used as transitive verbs.
4a. The office manager typed the letter.
4b. Satellites monitor the country's military bases.
4c. The country's military bases are monitored by satellites. (Sentence 4b is changed to a passive sentence.)

5. The fifth verb type is "Vg two-place transitive." This "Vg" verb can be followed by one of two structures. In the first pattern, the verb is followed by two noun phrases, with the first noun phrase functioning as an indirect object, and the second functioning as a direct object. The alternate sentence pattern is related to the first, but the first noun phrase is a direct object, and the second is an indirect object placed in a prepositional phrase introduced by "to" or "for," or more rarely by "of." Sentences formed from "Vg" verbs must always have both direct and indirect objects. Although indirect objects are usually living things, they can also be inanimate objects.
5a. Dennis bought Ann some fancy flowers.
5b. Scientists fed some nutritious food to the laboratory rats.
5c. The Governor gave the schools additional money.
5d. The senator asked a question of the Supreme Court Justice.

6. The sixth verb type is "Vc two-place transitive." This "Vc" verb is followed by a noun phrase that functions as a direct object, plus another noun phrase, adjective phrase, or infinitive phrase that functions as a complement. The term "complement" refers to a structure that completes a phrase or clause.
6a. Republicans consider Democrats big spenders.
6b. Excessive tax cuts make some people uncomfortable.
6c. Some historians believe Franklin Roosevelt to be our most effective president.


list out the 5 patterns here:


Recently I've begun to pay more attention to a few sentences that are suspiciously similar to the 5 basic patterns but yet not quite conforming to the rules. Because I'm an EFL learner but I also teach English to others in Taiwan, these "exceptional" sentences have given me a headache!! :mad: I have suggestions saying some of these "exceptions" would actually create new patterns, such as S+V+A(Adverbial) and S+V+O+A. Some, however, do not seem to fall into any patterns at all. I would like opinions on the following sentences, see what you think their patterns are. I really appreciate if you could come up with any ideas,

Sentence 1
She is upstairs.

This is not S+V since "upstairs" necessarily modifies "is", and not S+V+C either since "upstairs" is an adverb and usually the C in S+V+C means nouns or adjectives. (But can I argue that the C in S+V+C include prepositional phrases?) So does S+V+A justify the pattern? I'm not particularly clear about the term "adverbial"; can it mean both adverbs and prepositional phrases?

Sentence 2
She lives in London.
Again, not S+V since "in London" is necessary to complete the sentence. Also not S+V+C since "in London" is a prepositional phrase.

Sentence 3
She put her hands in her pockets.
This is not S+V+O+C since "in the pockets" does not complement "her hands" , and not S+V+O either since "in the pockets" necessarily modifies the verb "put". Surely we can argue that "put something in somewhere" is a verb phrase so S+V+O fits in this case, but does S+V+O+A clarify the pattern better?

Sentence 4
She introduced me to her brother.
Again, S+V+O+A or ""?

Sentence 5
She left the room exhausted.
The word "exhausted" describes the subject "she", so it apparently has this pattern: S+V+O+SC(subject complement). On the contrary, can I argue that "exhausted" here modifies the verb "left" rather than the subject "She"? Then "exhausted" would have to become an adverb!?

Sentence 6
I sold him my car brand-new.
Apparent pattern: S+V+O+O+OC. "brand-new" complements "my car", the direct object. Can I argue that this sentence is in fact "I sold him my brand-new car, an authentic S+V+O+O?

Sentence 7
The plan struck me as excellent.
A bit like sentence 5, "as excellent" describe the subject "THe plan". In this case is "as excellent" prepositional?

PHYSICS ONLINE VERSION 101 ---- What happens to helium balloons when they float into the sky?

Cracker question because helium balloons are actually a pretty controversial topic. Some people argue that they are harmful to the environment because on returning to Earth, animals mistake them for food, eat them, and die. Now for this to happen, the balloons would have to come back down in fairly large chunks. These chunks would then have to either block the animal's airways and choke them, or become lodged in their digestive system causing a fatal illness. Neither of these outcomes sounds very nice for animals so it's worth investigating more.First of all, we'd better look at how balloons are released.

When helium filled balloons are handed out at public events, they usually come with a piece of string or ribbon attached. The attachment is either tied into the knot, or secured with a plastic disk. Either way, if these balloons are accidentally (or purposely) released, the attachment becomes litter and that's bad. I've only spotted a few balloons in the amazing amount of litter I see surfing here in Sydney, but they all had ribbons attached. So rule number one, don't let go of your balloons!In organised 'mass balloon releases' however, the standard practice is to tie a knot without any attachments. That means no bits of ribbon or plastic disks end up in the environment and the balloon industry argues that balloons themselves are harmless for two reasons.

First of all, only one hundred percent biodegradable latex balloons are used in mass releases. Research showed that these balloons degrade about as quickly as an oak leaf under similar conditions. But opponents argue that a balloon floating in the ocean would take a lot longer to degrade than it would on land. While it's hard to know whether balloons that have turned up in the stomachs of dead marine animals caused their death, the presence of a ribbon would be a very useful piece of information.The other argument is that helium balloons are claimed to reach a height of anywhere up to ten kilometres before shattering into tiny little pieces.

These pieces, it is said, would be too small to pose a threat to animals. Now the shattering effect sounds reasonable for two reasons. One is that atmospheric pressure is dramatically reduced at high altitudes, so a helium balloon expands as it rises and eventually explodes. If you inflate a balloon beyond its limits at room temperature, it will break into small pieces up to about ten centimetres long. But the elasticity of rubber decreases at very low temperatures so it is possible that helium balloons shatter into much smaller pieces as is often claimed.

Unfortunately, no one has followed a balloon up to see what really happens up there as far as I know. And on top of that, you have to keep adding air without tying a knot to over-inflate a balloon down here at sea level. It's hard to say whether the knot stays intact when a helium balloon explodes way up there.So there you go … simple question, long answer! If you're keen to find out more, do a quick internet search on the subject and you'll find heaps of info from both sides of the argument.

-------------------- ******* PHYSICS ONLINE ******* -----------------------

PHYSICS 101 ---- What happen to a balloon when it rises up in the sky?

First of all, we'd better look at how balloons are released. When helium filled balloons are handed out at public events, they usually come with a piece of string or ribbon attached. The attachment is either tied into the knot, or secured with a plastic disk. Either way, if these balloons are accidentally (or purposely) released, the attachment becomes litter and that's bad. I've only spotted a few balloons in the amazing amount of litter I see surfing here in Sydney, but they all had ribbons attached.

The other argument is that helium balloons are claimed to reach a height of anywhere up to ten kilometres before shattering into tiny little pieces. These pieces, it is said, would be too small to pose a threat to animals. Now the shattering effect sounds reasonable for two reasons. One is that atmospheric pressure is dramatically reduced at high altitudes, so a helium balloon expands as it rises and eventually explodes.

Monday, June 11, 2007


Ako'y naniniwala sa propesyong pamahayagan
Ako'y naniniwala na ang malinaw na pag-iisip at maliwanag na pangungusap, tumpak at makatarungan ay pangunahing pangangailangan sa mabuting pahayagan.

Ako'y naniniwala na ang isang mamamahayag ay dapat lamang sumulat ng isang bagay na sa kaibuturan ng kanyang puso'y makatotohanan.

Ako'y naniniwala na walang sinumang dapat sumulat bilang mamamahayag ng anumang bagay na hindi niya masasabi bilang isang maginoo.

Ako'y naniniwala na ang pamahayagan na nagtatagumpay ay karapat-dapat sa tagumpay --- ay natatakot sa diyos at nag-paparangal sa tao, ay matibay na nagsasarili, nakapag-babalangkas, mapag-bigay ngunit hindi pabaya; nakapag-pipigil, matiyaga, laging magalang sa kanyang mambabasa, ngunit walang pagkatakot, madaling mapoot sa walang katarungan at humahanap ng paraan upang mabigyan ang bawat tao ng pantay-pantay na pagkakataon.

Sunday, June 10, 2007


I believe in the profession of journalism.

I believe that the public journal is a public trust; that all connected with it are, to the full measure of their responsibility, trustees for the public; that acceptance of a lesser service than the public service is betrayal of this trust.

I believe that clear thinking and clear statement, accuracy and fairness are fundamental to good journalism.

I believe that a journalist should write only what he holds in his heart to be true.

I believe that suppression of the news, for any consideration other than the welfare of society, is indefensible.

I believe that no one should write as a journalist what he would not say as a gentleman; that bribery by one's own pocketbook is as much to be avoided as bribery by the pocketbook of another; that individual responsibility may not be escaped by pleading another's instructions or another's dividends.

I believe that advertising, news and editorial columns should alike serve the best interests of readers; that a single standard of helpful truth and cleanness should prevail for all; that the supreme test of good journalism is the measure of its public service.

I believe that the journalism which succeeds best -- and best deserves success -- fears God and honors Man; is stoutly independent, unmoved by pride of opinion or greed of power, constructive, tolerant but never careless, self-controlled, patient, always respectful of its readers but always unafraid, is quickly indignant at injustice; is unswayed by the appeal of privilege or the clamor of the mob; seeks to give every man a chance and, as far as law and honest wage and recognition of human brotherhood can make it so, an equal chance; is profoundly patriotic while sincerely promoting international good will and cementing world-comradeship; is a journalism of humanity, of and for today's world.

ELECTION TASK FORCE UPDATE : Abra Teachers in Ambush incident now out of Danger

The Department of Education would like to issue an update on the two teachers, who figured in an ambush incident in Lagangilang, Abra yesterday at around 4:00 pm,who are now out of danger.
The teachers, identified as Margie Labanan, from Collago Elementary School in Lagayan, and Candida Sullian, from Baybayatin Primary School in Abra, were on the way to Barangay Pulot to deliver election materials with some NAMFREL volunteers and military escorts when they were fired upon by still unidentified individuals.

According to information issued by the DepEd Election Task Force from its field office in the Cordillera Administrative Region (CAR), Labanan and Sullian were hit at the back by shrapnel and were immediately brought to Abra Provincial Hospital and Christian Hospital in Bangued, Abra, respectively.


Lapus: no forced collections allowed
Education Secretary Jesli Lapus today emphasized that publicelementary and secondary schools are not allowed to force students topay school fees as a prerequisite to enrollment.
"Every child has the right to free education," Lapus said. "Ourchildren should never be stopped from going to school simply becausethey cannot pay these voluntary contributions."
Lapus pointed out that the Department of Education (DepEd) prohibitspublic schools from requiring payment of contributions beforeadmission. Citing DepEd Order 20 (series 2006), Lapus said that publicschool students should be enrolled without being compelled to paythese fees. Contributions, whether for student activities or forupgrading of school facilities, can only be collected from students ona voluntary basis.
Lapus also pointed out that the authorized fees are for Boy Scouts,Girl Scouts, Red Cross and the Anti-TB campaign. Where applicable,schools are also allowed to collect contributions for their schoolpapers and for DepEd recognized student organizations. Thesecontributions should be collected by the school's PTA/PTCAs.
Reiterating DepEd Order 20, the education secretary called on schoolheads to post an announcement at the entrance of their respectiveschools which states that "Enrollment does not require the payment ofany contributions/fees and all contributions/fees being collected arenot prerequisites for enrollment and are voluntary in nature."
"I call on our school officials and PTCAs to help us in this crusadeto ensure access to basic education is provided for all Filipinochildren," Lapus said. "Let's all work together to make our dream ofEducation For All Filipinos a reality."

DepEd lists down voluntary contributions,reiterates Public Education is Free!!

The Department of Education (DepEd) reminds parents and
school authorities that education in elementary and
public high schools is free and thus, no payment of fees
is required for admission.
"Free education is enshrined in our Constitution, DepEd
Secretary Jesli Lapus said. "That is why I enjoin our
school officials and the parent-teachers associations to
do their part in ensuring that all Filipino children are
given access to basic education."
In the light of complaints reaching the DepEd Oplan Balik
Eskwela Center on the collection of school fees, Lapus
reiterated DepEd Order 20 which prohibits public schools
from requiring payment of contributions before admission.
"The only authorized fees are for Boy Scouts, Girl
Scouts, Red Cross and the Anti-TB campaign," Lapus
explained. "Their fees, however, are still voluntary in
Where applicable, schools are also allowed to collect
contributions for their school papers, but also on a
voluntary basis. For elementary schools, the publication
fee should not exceed P55, while for high school
publications, fees should not go beyond P80.
Student organizations are also allowed to collect
voluntary contributions of up to P55 per student,
provided that these organizations are recognized by
"We are serious about giving sanctions to erring school
officials," Lapus added. "We will not hesitate to suspend
principals and teachers who do not comply with our

Teachers and school personnel not allowed to

Department of Education (DepEd) Secretary Jesli A. Lapus reminded all school
heads of public elementary and secondary schools to post an announcement at the
entrance of their respective schools which states that enrollment does not require the
payment of any contribution and that any fee should be voluntary in nature.
Citing DepEd Order 20 (series 2007), Lapus stressed that this is an important
undertaking in order to prevent forced collections in public schools, especially at the
start of the school year.
DepEd Order 20 likewise prohibits teachers and other school personnel from
collecting voluntary contributions.
“Only the PTA/PTCAs are allowed to collect voluntary contributions,” Lapus said.
“There should be a separate area for the collection of contributions, away from the
enrollment is taking place.”
DepEd allows the collection of contributions for Boy Scouts, Girl Scouts, Red Cross
and Anti-TB Education and Fund Drive. It also authorizes the collection of
contribution for the school paper and DepEd-recognized student organizations.
These contributions, however, are all voluntary.
Those who violate the DepEd order will be placed under preventive suspension.

DepEd files charges against Lucena City principal

The Department of Education (DepEd) Oplan Balik Eskwela Command Center
today announced that formal charges have been filed against a high
school principal in Lucena City for violation of department procedures
and grave misconduct during the opening of the school year.

According to the formal charge, the principal set up variations in
enrollment procedures that discriminate between those who can and
those who cannot make contributions. He also authorized the collection
of various fees, including a Handbook Fee, an Athletic Fee and a
Testing Fee for Entrance Examinations in Special Programs in English,
Science and Math, all of which are not authorized by the department.
He authorized the collection of a 25-peso ID Card Fee, which is above
the allowable amount by DepEd Order No. 3 (s. 2004).

In violation of DepEd Order No. 22 (s. 2005), the said principal did
not subscribe to the requirement to post announcements. He also
violated DepEd procedures by requiring students to produce a copy of
the Community Tax Certificate of their parents or guardians prior to

"We are serious about our guidelines on illegal collections," DepEd
Secretary Jesli Lapus said. "We will not allow a few bad eggs ruin the
reputation of the thousands of public school teachers and officials
who have been diligent in their efforts to provide free basic
education to our children."

"Our Legal Division will make sure that all irregularities in the
field are looked into," Lapus added. "And we encourage the public to
provide us with the information needed to file cases on erring

On May 25, 2007, an investigating committee was sent to Lucena to
conduct a fact-finding investigation on the basis of complaints
through phone calls and text messages. Subsequently, the department
received a joint complaint-affidavit relative to the alleged series of
violations committed by the said principal, prompting the Office of
the Undersecretary for Legal and Legislative Affairs to establish a
prima facie case that eventually led to the filing of formal charges.

In compliance with the Magna Carta for Public School Teachers
(Republic Act 4670), the department is withholding the name of the
principal until the case has been resolved.

Saturday, June 9, 2007

opening message....

Glitter Maker
[ - *Glitter Text*]

commonwealthians' slide presentation.....

commonwealthians' slide show

ang buod ng el filibusterismo --- lahat ng kabanata

Buod ng El Filibusterismo

Kabanata 1: Sa Kubyerta
“sic itur ad astra”
Ganito ang landas ng mga Bituin

Isang umaga ng Disyembre, dumadaan sa Pasig ang Bapor Tabo lulan ang mga pasahero patungong Laguna:

à Mabigat, bilog at halos hugis tabo ang bapor na pinagmulan ng pangalan nito, marusing ang kabila ng pagkukunwaring maputi, ngunit maharlika at kapita-kapitagan dahil sa kabagalan. Isang tagumpay laban sa kaunlaran- isang bapor na hindi naman ganap na bapor; isang organismong hindi nagbabago; hindi buo ngunit hindi mapasusubalian; at kapag nais magpakitang umuunlad, buong kasiyahan nang ipinagmamalaki ang isang pahid ng pintura.

à Mahahalintuad sa Estado sapagkat may hirarkiya ang mga pasahero: Mga intsik at indio sa ibaba kasama ng mga kalakal at mga empleado ng pamahalaan, prayle at mga mahahalagang tao sa kubyerta.

à Kapitan ng Barko: dating marino na pumalaot na sa mga malalaking dagat, bagamat matanda siya ay magiliw at ngayon para bang nag-aalaga na lamang ng bapor na sumpungin, matigas ang ulo at tamad pa.

à Donya Victorina – tanging babaeng nakaupo sa piling ng mga Europeo. Nilait lang Tabo dahil sa kabagalan ng takbo nito at sinabing mas mabuti pa sana kung wala na lang mga Indiong nabuhay sa mundo, hindi alintana na ang mga timonero at ang 99 porsiyento ng mga sakay nito ay mga Pilipino na tulad niya rin (kung tatanggalin ang makapal na kolorete sa mukha at mayayabang na damit.) Nandito siya sapagkat may nakapag sabi na nasa Laguna ang kanyang asawang si Don Tiburcio de Espadana at nais niya itong akiting umuwi sa kanila sa pamamagitan ng kanyang bagong kulot na buhok.

Mga Nasa Kubyerta:

Tatlong Fraile –uurong daw ang buong mundo kapag dumating ang araw na pumunta sila sa kanan

Don Custodio – payapang natutulog at nasisiyahan sa kanyang mga proyekto

Ben Zayb (anagrama ng Ibanez) – isang manunulat na naniniwalang nag-iisip ang Maynila sapagkat siya ay nag-iisip

Simoun – ipinalalagay na tagapayo at tagabulong ng lahat ng kilos ng Kapitan Heneral.

Ang Pagtatalo:

Nakikipagtalo si Padre Camorra ( prayle na mukhang artilyero) kay Ben Zayb at sinasabi ang proyekto ng isang prayle sa Puente Del Capricho na hindi natuloy sapagkat sinabi ng mga alagad ng siyensya na hindi ito ligtas sa sakuna. Kulang daw ito sa tibay at mapanganib.

· Sumabat si Donya Victorina at sinabi na hindi tulay ang mga problema kundi wala kasing mabuting lawa ditto sa Pilipinas,

· Agad na sumagot si Simoun at sinabing madali lang ang solusyon sa problema nila: Humukay ng isang tuwid na kanal mukla sa luwasan hanggang hulo ng ilog, na magdaraan sa Maynila. Ang ibig sabihin nito ay gagawa ng bagong ilog at sasarhan ang matandang ilog. Makakatipid ng lupa, iikli ang paglalakbay, at mapipigil ang pagtubo ng mga balaho.

Sumagot naman si Don Custodio – sino ang gagawa? Kakailanganin ng malaking pera diyan sa proyektong iyan.

Simoun: ang mga preso at salarin ang magtatrabaho at kung kulang pa, lahat ay magtatrabaho at imbes na labinlimang araw lang ang Polo, gawin itong hanggang apat na buwan at pagbaunin na rin ng pagkain ang mga manggagawa

Don Custodio: Natakot at baka raw maghimagsik ang mga tao sa ganyang uri ng panukala.

Simoun: Sa ganitong paraan lamang maisasakatuparan ang malaking proyekto nang maliit ang puhunan. Hindi naman daw nag himagsik ang mga mamamayan ng Ehipto na gumawa ng mga Piramide tulad ng mga taong gumawa ng Koliseo sa Roma.

à Nagpatama pa ito kay Padre Salvi: Ano ang silbi ng mga prayle sa bansa kung hindi nila kayang pigilin ang mga rebolusyon?

Don Custodio: Mag-alaga na lang daw ng mga pato na kakain sa mga maliliit na suso sa ilalim ng lawa para lumalim ito ng walang gumagawa.

Donya Victorina: Nandiri sa mangyayari kapag nangyari ang panukala ni Don Custodio sapagkat dadami ang mga pato na magbubunga ng balot.

Kabanata 2: Ibabang Kubyerta

Basilio – nakatatanda at nakasuot ng itim, estudyante ng Medisina , at kinikilala sa kaniyang mabuting panggagamot at kahanga-hangang pag-aalaga sa may-sakit.

Isagani – higit na mataas, higit na malusog bagamat mas nakababata kay Basilio. Isa ito sa mga makakata kung hindi man mambebersong lumitaw sa taong iyon sa Ateneo, may kakaibang ugali, karaniwang ayaw makipag-usap, at malimit sumpungin at hindi kumikibo.

à Kinakausap si Basilio ni Kapitan Basilio tungkol sa kalagayan ni Kapitan Tiago. Malubha na kasi si Kapitan Tiago sa opyo at dagdag pa nilang pinag usapan ang tungkol sa Academia de Castellano kung saan puro balakid ang mga naitanong ni Kapitan Basilio

Paano makukumbinsi na pahintulutan: Niregaluhan si Padre Irene ng isang pares na mga kastanyo para tumulong sa pagkumbinsi.

Pondo? Magbibigay ng isang real ang bawat mag-aaral

Propesor? Mga Filipino ang kalahati at mga Peninsular ang kalahati

Lugar? Ibinigay ni Makaraig ang isa sa mga bahay niya upang gawing paaralan

Dito nalaman na si Don Tiburcio ay nagtatago pala sa bahay ng Tiyuhin ni Isagani na si Padre Florentino.

Pakikipag-usap ni Simoun:

Inalok niyang uminom ang dalawa ng serbesa sapagkat sabi nga ni Padre Camorra ay mabuting uminom nito, ngunit tumanggi si Isagani at Basilio. Sumagot si Basilio na kung tubig na lang siguro ang iniinom ni Padre Camorra ay titigil ang mga usap-usapan tungkol sa kanya. Ang sagot naman ni Isagani ay: “ napakatamis ng tubig at naiinom, bagaman lumulunod sa alak at serbesa at pumapatay sa apoy. Nagiging singaw kapag pinainitan; kapag naligalig, nagiging karagatan na minsan nang pumuksa sa sangkatauhan at yumanig sa dibdib ng mundo!”

à dito tinawag ni basilio na Eminensya Negra o tagapayong Capuchino/ Eminensya Gris ---si Simoun ng Kapitan Heneral


Siya ang klerigo na tiyuhin ni Isagani

Mabuting kaibigan ng kanyang ina ang arsobispo kaya ipinangakong magiging saserdote ito. Sa gulang na 25, inorden siya nang arsobispo at noong namatay ang kanyang ina, iniwan sa kanya ang lahat ng kayamanan nito. Ilang linggo bago ang kanyang unang misa, nagpakasal sa iba ang kanyang mahal at dahil dito ay inilubog niya ang kanyang sarili sa kanyang parokya, at itinalaga sa sarili ang tungkulin sa kanyang mga nasasakupan. Nang maganap ang pangyayari noong 1872, iniwan niya ang kanyang parokya at nagretiro. Inampon niya ang kanyang pamangkin na si Isagani ( na sabi ng iba ay anak niya sa dating katipan nagn mabalo ito at ang ibang naka aalam naman ay nagsabing: anak daw ito ng isa niyang pinsan sa Maynila.

Kabanata 3: Mga Alamat

Ich weiss nich was sol les bedeuten
Dass ich so traurig bin!
“Hindi ko batid ang kahulugan kaya lubha kong ikinalulumbay”


1. Donya Jeronima – dati siyang kasintahan ng isang estudyante na nangakong magpapakasal sa kanya. Matagal siyang naghintay ngunit nakalimot ito kaya naman siya ay tumaba nang lubusan. Isang araw nakatanggap na lamang siya ng balita na arsobispo nap ala ang dating kasintahan at nang puntahan niya ito upang tuparin ang dating pangako, ngunit sa huli ay imposible na itong mangyari kaya naman nag-utos na lamang ang arsobispo na gumawa ng kweba para kay donya Jeronima. Sa sobrang katabaan daw nito, kailangan pang tumagilid para makapasok ito sa kweba at naging bantog din siyang engkantada, sapagkat may ugali daw itong maghagis sa ilog ng mga pinggan at kubyertos na pilak.

2. Buwaya na naging bato – nanalangin kay San Nicolas ang isang Tsino noong tumaob ang bangka niya at nasa aktong sasagpangin ng mga buwaya.

3. Alamat ng Malapad na Bato

4. Ang pagkamatay ni Ibarra

Kabanata 4: Kabesang Tales

* Naninirahan sila dati sa pusod ng gubat. Si Tandang Selo, Telesforo –kanyang asawa at 3 anak. Isang araw hinawan nila ang gubat sa may hangganan ng bayan sapagkat akala nila’y wala naman itong may-ari at sa pangyayaring ito namatay ang kanyang asawa at panganay na anak dahil sa matinding lagnat. Noong umpisa walang pumapansin sa kanila nguning nang aani na sila sa unang pagkakataon, isang korporasyong relihiyoso na may-ari ng mga lupain sa karatig-bayan ang umangkin sa kanilang taniman at iginiit na sakop ito ng hangganan nila. Bagama’t hindi ito binawi kina Tales, pinagbayad naman sila ng taunang buwis na 20 o 30 piso.

* Pumayag sila at nagbayad hanggang sa tumaas ng tumaas ang singil at ginawa siyang Kabesa o taga kolekta ng buwis. Dahil dito naglugi siya ng malaki sapagkat pag may mga hindi nagbabayad, siya din ang nagpupuno dito galing sa kanyang sariling bulsa. Isinali sa Itinaas ang upa sa dalawandaang piso at dito na tumutol si Tales. Sinabi niya na hanggang walang nakakapaghukay at nakakapag araro sa lupa niya ng dugo at nawalan ng asawa at anak, hindi niya ito ibibigay.

* sinampahan niya ito ng asunto at inubos ang pera sa pag arkila ng mga abogado. Hindi na nakapag aral si Juli sa Maynila at hindi rin natubos si Tano sa hukbo ng pag ka gwardiya sibil. Sa kahuli hulihan, nakidnap si Tales at humingi ang mga tulisan ng limangdaang piso kapalit ng kanyang paglaya. Ibinenta nila Juli at tandang Selo ang lahat ng kagamitan nila ngunit kulang parin kaya namasukan si Juli kay Hermana Bali upang punan ang 250 Piso na kulang.

Kabanata 5: Ang Nochebuena ng Isang Kutsero

Sinong – ang kutsero ni Basilio na kinulata ng mga guwardiya SIbil sapagkat naiwan niya ang kanyang sedula.
Mga Santo sa Prusisyon:
Gaspar, Baltazar, Melchor
San Jose
Birheng nakasuot ng Divina Pastora

Kabanata 6: Basilio

Madilim ang gabi at si Basilio ay patuloy na naglalakad tungo sa kadiliman, makalipas ang kalahating oras sumapit siya sa isang batis kung saan may nakatindig na tila punso sa kabilang pampang nito at isang maitim at walang hugis na bunton na mistulang isang bundok sa kadiliman. Tumawid si Basilio tungo rito sapagkat sa tabi ng gumuhong pader ay ang isang puntod na sadyang banal para kay Basilio –ang puntod ng kanyang ina.
13 taon na ang nakalipas nang mamatay ang kanyang ina sa gitna ng matinding pagdaralita. Sugatan at iika-ika itong nakarating sa pook na ito sa paghahabulan nila. Hibang at tigib sa takot, dito ito binawian ng buhay at may dumating na lalaking nag-utos na lamang kay Basilio na kumuha ng mga panggatong. Sumunod siya at nagbalik, at nakita niya na may isa pang di kilalang lalaki na nasa tabi ng bangkay ng nauna. Tinulungan siya nitong magparikit ng apoy na pagsusunugan nila ng bangkay ng di kilalang lalaking namatay, at humukay sa libingan ng kanyang ina. Matapos ay inabutan siya ng salapi at inutusang tumakas.

History ni Basilio:

Nilisan niya ang lugar na ito at nagtungong Maynila upang magpaalipin sa mga mayayaman upang sabay nito ay makapag-aral. Nakipagsapalaran siya sa pagpunta hindi alintana ang gutom. Dumating siya sa Maynila na nanlilimahid at may sakit—nagbahay bahay siya upang ialok ang kanyng paglilingkod ngunit walang tumatanggap sa kaniya dahil nga naman isa itong paslit na probinsyanong may sakit na wala man lang alam ni isang salitang Espanyol. Nawalan siya ng pag-asa at ilang ulit siyang natuksong magpasagasa na lang sa mga karwaheng dumadaan. Isang araw, nakita niya ang karwahe nina Kapitan Tiago at Tiya Isabel at dahil sa malungkot si Kapitan Tiago sa pagkakapasok ni Maria Clara sa Beateryo, tinanggap siya bilang utusan, walang upa ngunit makapag-aaral siya kailanman niya gustuhin sa San Juan de Letran.
Pumasok siya sa unang taon ng pag-aaral ng Latin kahit na gusgustin at bihis dukha; pagkakita ng kanyang mga guro sa kanyang ayos, nilayuan na siya pati ng kanyang mga kaklase. Sa loob ng walong buwan ng pag-aaral, tangging ang pangalan niya lamang sa listahan ang masasabing palatandaan na parte siya ng klase sapagkat ni minsay ay hindi ito tinawag o tinanong ng guro.
Pag darating ang pasko at babalik sa Sandiego si Kapitan Tiago, sinasama siya at doon niya sinasabi sa puntod ng kaniyang ina ang mga hinanakit niya at problema. Nagsikap siya at isinaulo ang lahat ng mga aralin kahit na hindi niya naiintindihan ito. Pumapasok kse noon ang mga bata sa kolehiyo hindi upang matuto kundi upang matapos ang kurso. At kung maisaulo nila ang mga aklat, wala nang maaari pang hingin kaya’t nakapapasa sa pagtatapos ng taon.
Sa pamamagitan ng pagsagot na wala man lang iniwang kuwit, nagtamo siya ng marking aprobado sa labis na pagkamangha ng mga tagasulit. Sa ikalawang taon niya, dahil nanalo ng malaki ang manok ni Kapitan Tiago na ipinalaga sa kanya ay binigyan siya nito ng malaking pabuya na agad naman niyang ibinili ng sapatos at sombrerong fieltro.
Nabago ng bahagya ang kanyang palad pagtuntong niya sa ikatlong taon; Naging gurop niya ang isang dominikong masayahin, palabiro at mapagpatawa sa mga mag-aaral, may katamaran sapagkat sa ilang kinalulugdang mga mag-aaral niya ipinauubaya ang mga aralin. Isang araw napag tripan siya ng guro (sapagkat sa isip nito ay may pagka-kulangkulang si Basilio kaya’t tinangka niyang patunayan ito as pamamagitan ng pagtatanong dito tungkol sa aralin). Ang problema nga lang nasagot ito ni basilio nang walang pagkakamali kaya binansagan siyang loro ng guro, at nagbigay pa ng patawa sa klase at nagtanong pa ulit kay Basilio upang patunayan na maaliw nga sila. Mabuti na lamang at marunong na noon si Basilio ng Kastila kaya’t sumagot ito na hayag ang hangaring hindi magpapaphalakhak sa kahit sino. Dahil dito, hindi na siya tinawag pang muli.
Noong ikaapat na niyang taon, naipasa parin niya ang Latin kahit na natukso itong isuko na ang pag-aaral May isang guro doon na itinuturing bilang pantas, dakilang makata, at may maunlad na pagkukuro. Isang araw na kasamang namamasyal ang mga mag-aaral, napaaway ito sa ilang kadete na humantong sa isang labo labo at hamunan. Sa pagkakataong ito, sinabi ng guro na ang mga sasali sa sagupaan sa darating na linggo na iyon ay bibigyan niya ng mga matataas na marka, at napatanggi si Basilio sa isa sa mga labanan na iyon. Dahil dito at sa kanyang pagsisikap nagtamo siya ng grading sobresaliente na may kasama pang medalya noong taong din yon. Sa nakitang ito, inudyukan siya ni Kapitan Tiago na lumipat sa Ateneo Municipal na nasa tugatog ng katanyagan noon.
Tinapos niya ang kanyang Batsilyer sa gitnan ng kasiyahan ng kanyang mga propesor, ipinagmalaki sya ng mga ito at inanyayahan pang daanin sa isang pagsusulit si basilio ng mga huradong Dominiko
Noong una nais siyang maging abogado ni kapitan Tiago ngunit mahabang salaysayin pa ito bago ito maging abogado at pagkatiwalaan ng mga kliente dito sa Pilipinas kaya naman pumayag na itong mag medisina si Basilio sapagkat naisip niya na nakakapagtistis na si basilio ng mga bangkay kaya’t magagamit ito sa lason na ilalagay sa tari ng kanyang panabong na manok ( dugo ng Intsik na namatay sa sipili).
Ipinagpatuloy ni Basilio ang kanyang pag-aaral at sa ikatlong taon ay nakapanggagamot na, kaya naman kumikita na siya ng sapat upang makapagbihis ng marangal at upang makapag-impok ng kahit papaano. Huling taon na niya ngayon at dalawang buwan na lang ay magiging ganap na doctor na siya. Pakakasalan niya si Juli at siya rin ang magbibigay ng speech sa kanyang graduation

Kabanata 7: Simoun

Malapit sa puntod na pinanggalingan ni Basilio may nakita siyang di kakilalang lalaki sa malayo at yun ay si Simoun. Naghuhukay ang alahero, walang suot na salaming asul kaya naman nagbago ang anyo nito. Kinilabutan si Basilio dahil alam niyang ito rin ang di kilalang lalaki na humukay ng paglilibingan ng kanyang ina labintatlong taon na ang nakalipas, higit na matanda nga lamang ngayon, may puti na ang buhok, maybigote at balbas ngunit iyon parin ang mga mata nito at ang mapanglaw na mukha.
Naisip niya na samakatuwid na ang namatay o naglaho na tagapagmana ng lupaing ito ay walang iba kundi ang alaherong si Simoun—napagtagpi-tagpi na ni Basilio na si Simoun nga si Crisostomo Ibarra.
Nilapitan niya ito at tinanong kung may matutulong siya. Sa pagkagitla ni Simoun, tinanong niya si basilio kung alam ba niya kung sino siya at sumagot si Basilio na isa raw siya sa mga taong itinuturing niyang banal sapagkat 13 years ago tumulong ito sa kanya sa paglilibing ng kanyang ina. Sumagot si Simoun na taglay ni Basilio ang lihim na maaaring makasira sa kanyang mga balak.

History of Simoun:

Siya nga ang may sakit at kalunos-lunos na nagtungo rito 13 years ang nakalipas upang mag-ukol ng huling pagpapahalaga sa isang dakilang kaluluwa na maringal na yumakap sa kamatayan alang-alang sa kanya. Sinawi ng isang pusakal na sistema, naglagalag si Simoun sa iba’t ibang part eng mundo upang magpayaman at maisakatuparan ang kanyang mga balak. Nagbalik siya upang wakasan ang sistemang ito sa pamamagitan ng lalong pagpapadali sa pagkabulok nito.

Kabanata 8: Maligayang Pasko

Napipi si Tandang Selo dahil sa masalimuot na sinapit ng kanyang pamilya.

Kabanata 9: Ang mga Pilato

àNaipatalo ang kaso ng asundo na isinampa ni Tales
àLaging pinagdadasal ni Hermana Penchang si Juli at pinag nonobena
àLumuwas si Basilio ng Maynila para tubusin si Juli

Kabanata 10: Karangyaan at Karalitaan

àHiniling ni Simoun na makituloy siya kina Tales upang doon maganap ang bentahan ng mga alahas niya.
àKapitan Basilio, Sinang, Hermana Penchang –mga bisita noong gabi na namimili sa samut saring mga alahas na ipinapakita ni Simoun.
à Sumulat si Tales: Kinuha niya ang rebolber ni Simoun at ipinalit ang relikaryo ni Maria Clara na ibinigay ni Basilio kay Juli. Sumali na ito sa mga tulisan at namundok
àDumating ang mga guwardiya sibil at dahil wala si Tales (Telesforo Juan de Dios) si Tandang Selo ang dinakip
àKinagabihan, natagpuang patay ang asenderong fraile at ang bagong kasama, basag ang bungo at puno ng lupa ang bibig. Sa bayan naman, natagpuang patay ang asawa ng kasama na ginilitan ng leeg at may lupa rin sa bibig. Sa papel na tabi nito may pangalang Tales na isinulat sa dugo na matatagpuan.

Kabanata 11: Los Banos

àNangangaso ang Kapitan Heneral ngunit wala namang dumaraang hayop kaya sa huli ay napilitan itong bumalik sa bahay upang makapag pahinga at gumawa ng trabaho.
ànaglalaro sila ng baraha, sina Padre Irene, Padre Sybila at ang kapitan heneral, nagpapatalo naman ang mga fraile.
à Panukala ukol sa armas: Pahintulutan ang pagbili ng lahat ng hindi sais milimetrong armas de salon
àTitser sa Tiani: mareklamo daw ito at dapat suspendihin. Lahat daw ng hihingi ng tulong ay sususpendihin sabi ng kapitan heneral.
àProyekto ni Don Custodio: magkakaroon ng mga eskwelahan nang hindi gumagastos ng isang kusing ang pamahalaan kung gagamiting mga eskwelahan ang mga sabungan kahit lamagn Lunes hanggang Biyernes.
à Akademiya sa Wikang Kastila: sinabi ni Padre Sibyla na isa raw itong rebolusyon sa selyadong papel na ipinagtanggol naman ni Padre Fernandez (guro ni Isagani) at ni Padre Irene. Lumabas ang mga pangalan nila Makaraig, Isagani at Basilio sa usaping ito.
à Padre Camorra: Hindi daw dapat matuto ang mga indio ng Kastila sapagkat pag marunong na sila makikipagtalo na ito sa kanila. Dapat lamang sa mga Indio ay sumunod at magbayad. Hindi sila dapat makialam sa interpretasyon ng kung ano ang sinasabi ng mga batas at mga libro.
à Nalaman ni Padre Camorra ang ginawang pag petisyon ni Juli para sa paglaya ni tandang selo at tinulungan ito.

Kabanata 12: Placido Penitente

àMga taga Ateneo – mabibilis lumakad, may hawak na aklat at kuwaderno, abala at iniiisip ang kani-kanilang mga leksyon, nakadamit ng parang europeo ang ilan.
àLetranista – nakadamit Filipino at higit na kaunti ang dalang aklat
àJuanito Pelaez – kaklase ni Placido na anak ng isang mestisong Espanyol na negosyante. Kaibigan ni Padre Camorra at kasama nitong nangharana noong bakasyon.
àDumating ang karwahe ni Paulita Gomez, lahat ay natulala at nakatingin at namumutla si Isagani.
àTadeo – bagamat lakwatsero at mahilig magpalusot na may sakit o di kaya’y may gagawin para hindi lamang maka pasok sa klase ay pumapasa at sinasabing mahal ng mga propesor
à Nahuli si Placido sa klase at nagdabog pa sa pagpasok kaya naman sinabi ng guro na magbabayad ito.

Kabanata 13: Klase sa Pisika

à Padre Millon –guro ni Placido noong umagang iyon; pinakakabisa ang lahat ng nsa libro.
àMay natutulog sa klase na nahuli ng guro kaya naman inulan ito ng tanong at noong minsay sumabat si Juanito, napasa ito sa kanya at humingi ng tulong kay Placido. Nahuli ni Padre Millon na tinutulungan ni Placido si Juanito kaya naman ito ang tinanong ng tinanong. Sa huli ay napuno na si Placido at sinabing walang karapatan ang pari na magsalita ng ganoon. Wala daw itong karapatang mang alipusta ng kapwa at bigla na lang umalis ito ng klase.

Kabanata 14: Isang Bahay ng mg Estudyante
àIto ang bahay ni Makaraig: malaki, maluwang at may dalawang palapag na entresuwelong may mga eleganteng rehas.
àPinag-uusapan nila yung naging resulta nang petisyon nila kung nanalo ba si Padre Sibyla o si Padre Irene sa pagkuha ng panig ng kapitan heneral
à Pecson – pesimistiko; isang tabatsoy na may tawang sinluwag ng isang bungo—nagsasalita tungkol sa panlabas na impluwensya kung nasangguni nab a kay Obispo A, Padre B etc.
àSandoval –peninsular at liberal; Nirerespeto ang mga Fraile at ang kapitan heneral
àIniwan sa Comision Superior de Instuccion Primaria ang petisyon nila na pamumunuan ni Don Custodio
à Mga paraaan ng pagkumbinsi: ang bailarinang si Pepay o ang abogadong si Senyor Pasta (may burdadora). Pupuntahan daw muna ni Isagani itong si Senyor Pasta bago gawin ang Plan B.

Kabanata 15: Si Senyor Pasta
à Ikinuwento ni Isagani kay Senyor Pasta ang kanilang sitwasyon at ang naging reaksyon nito ay mapanganib daw ang ganyang uri ng mga petisyon, mas mabuting hayaan daw na gobyerno ang kumilos.

Kabanata 16: Mga Hapis ng Isang Tsino
à Naghahangad na magtatag ng isang konsulado para sa mga Intsik si Quiroga kaya naman nagdaos ito ng hapunan sa itaas ng kaniyang malaking bazaar sa Kalye Escolta.
àPumayag ito sa kasunduan nila ni Simoun sapagkat sa dami ng utang nito, kapag pumayag siya sa gusto ni Simoun, ang 9,000 piso na utang nito ay magiging 7,000 na lang. Papayag lamang siya na ilagay sa bodega ang mga armas na kakailanganin ni Simoun.

Kabanata 17: Ang Perya sa Quiapo
àTuwang tuwa si Padre Camorra sa dami ng mga nag gagandahang mga babae kaya naman nakukurot na niya si Ben Zayb.
àDumating si Paulita kasama si Donya Victorina. Nababalisa si Isagani sa dami ng nakatingin sa mga tao. Parang sa bawat pag titig ay nababawasan ang kagandahan ng kasintahan niya.
àMr Leeds –may-ari ng palabas na kaibigan ni Simoun

Kabanata 18: Mga Panlilinlang
àNinais na patunayan ni Ben zayb na optikal ilusyon lamang ang palabas na ulo. Sinabi niya na puro lamang ito salamin ngunit nang inspeksyunin ay walang nakita.
ànagtatago si Padre Irene: nag suot ng bigote
àNagpakita si Imuthis (na nakaharap kay Padre Salvi) na isinilang daw sa panahon ng Amasis at pinatay sa panahon ng pananakop ng mga Persas. ( similar ang kwento kay Ibarra kaya naman nasindak si Padre Salvi at nahibang sa takot.
àKinabukasan umalis na ng bansa si Mr Leeds patungong Hong Kong

Kabanata 19: Ang Mitsa
àNakikipag-usap si Kabesang Andang kay Placido at nagmamaka awa na bumalik ito sa unibersidad.
à Yung dating Maestro na sinuspindi ay naging taga gawa ng pulbura
àSinabi na ni Simoun ang mga plano niya kay Placido at ang hudyat na unang putok ng kanyon. Umalis si Placido na sigurado na sa kanyang pagsali sa rebolusyon.

Kabanata 20: Ang Ponente
àDon Custodio de Salazar y Sanchez de Monteredondo kilalang Buena Tinta ( “Mapagkakatiwalaan ang sasabihin”)
à Kilala sa mga ideya nito: tulad na lamang ng panukala nito sa Maynila na gumamit na ilawang de gaas kapalit ng ilawang langis ng niyog. Dahil dito, namatay ang industriya ng niyog at kung may kumita man, isang konsehal lamang ito.

Kabanata 21: Mga Ayos-Maynila

Sa kabanatang ito, makikita ang hitsura ng Maynila kapag mayroong mga dumarayong dayuhang palabas. Maraming tao sa teatro ng Variedades sapagkat mayroong pagtatanghal ang isang nagngangalang Ginoong Jouy. Ang palabas ang isang dulang Pranses na pinamagatang “Les Cloches de Corneville”. Ika-pito at kalahati pa lamang ng gabi ay wala ng tiket kaya’t pati si Padre Salvi ay wala na rin daw makuha. Sa “entrada general” ay may mahabang pila ng mga tao na nagnanais pang pumasok. Ang dulaan ay nagliliwanag ng mabuti, may mga bulaklak at halaman sa mga pintuan at bintana at may makapal na tao na parang kalamay na hinahalukay kung saan maririnig ang mga tawanan, bulungan at batian.
Sa kabanatang ito, makikilala natin ang dalawang bagong tauhan. Ang una ay si Camaroncocido. Siya ay mapapansing tila di-kahalo sa mga nag-uumpukang tao. Siya ay mataas na lalaking payat, marahang lumakad na parang kinakaladkad ang isang paa na tila naninigas, abuhin ang kulay ng kanyang buhok na mahaba at kulot sa dulo na wari’y buhok ng isang makata. Nakasout siya ng isang amerikanang kulay-kape at pantalong pari-parisukat ang guhit at mayroon din siyang sombrerong “hongo de arte”. Siya raw ay anak ng isang tanyag na angkang Kastila ngunit nabubuhay na tila isang pulubi.
Ang ikalawa ay si Tio Kiko. Siya naman ay isang matanda at pandak na lalaki. Mainam daw siyang kabaligtaran ni Camarococido. Mayroon siyang takip sa ulong sombrero de copa, nakadamit ngt lebitang maluwang at napakahaba ngunit ang kanyang pantaloon ay napaka-ikli, nakasapatos ng yaong malalaki ng marinero, may balbas at patilya na mapuputi at kayumanggi ang balat. Nabubuhay siya sa pagdidikit ng mga kartel, paglalathala at pagbabalita ng mga palabas.
Ayon kay Camaroncocido, ang mga prayle sa pamumuno ni Padre Salvi, at ang mga hindi pari, sa pamumuno ni Don Custodio, ay tutol sa pagtatanghal ngunit sa totoo raw ay nagnanais ring makakita ng mga naggagandahang babae sa pagtatanghal. Ngunit ang ilan ay sang-ayon naman daw katulad ng mga opisyal ng hukbo at pandigmang-dagat, ayudante ng Heneral, mga kawani at matataas na tao, mga taong nakadalaw na sa Paris, mga lalaking wala pang katipan at yaong mga nagsasabing sila ay bihasa sa salitang Pranses.
Naririto rin si Padre Irene na nagtutungayaw sa operetang Pranses. Makikita rin dito si Ben-Zayb na nangangatal sapagkat natatakot na mahulian siya ng kamalian sa kanyang pagbabasa ng salitang Pranses.
Napuna dito ni Camarococido ang ilang taong hindi kilala na aali-aligid sa teatro. Nakita niya rito ang isang pulutong na tila may kausap na naka-anyong militar at ito ay si Simoun. Sa kabanatang ito, maaaring ang pag-aalsa ay magsisimula na sapagkat dito narinig ni Camarococido ang mga salitang “ang hudyat ay isang putok” ngunit siya ay nagkibit-balikat lamang.
Makikita rin sa kabanatang ito si Tadeo, na kung saan, lubos ang kanyang pagpapasikat sa kanyang bagong kasama. Ipnangangalandakan niya na kilala niya halos ang lahat ng mga taong sikat na nasa dulaan ng gabing yaon. Hindi siya makapasok sapagkat naubusan na siya ng tiket. Sa bandang huli, dumating sina Macaraig, Sandoval, Isagani at Pecson. Si Basilio ay mayroon daw gagawin kaya’t hindi ito nakasama, dahilan upang ang tiket nito ay mapunta kay Tadeo.

Kabanata 22: Ang Palabas

Sa loob ng teatro ay punong-puno ng mga tao. Halos iilan na lamang ang mga bakanteng upuan ngunit hindi makapagsimula ang palabas sapagkat hinihintay ang Kapitan Heneral. Sinasabing ang Kapitan Heneral daw ay manonood ng palabas na maaaring bunga ng dalawang dahilan: ito ay hinahamon ng simbahan, at ito ay may pagnanasa lamang na makakita.
Sa loob ay naroroon din si Don Primitivo na naupo sa isang butaka at ayaw ng umalis kahit dumating na ang may-ari. Ang pagmamatigas ni Don Primitivo ay nagdudulot ng kaguluhan at kasiyahan sa mga taong naiinip.Habang nagagnap ito ay biglang tumugtog ang marcha real sapagkat dumating na ang Kapitan Heneral.
Nasa loob din ng dulaan si Pepay. Siya ay kinuntsaba ng mga estudyante at siyang gagamitin kay Don Custodio upang palambutin ang puso nito. Naroroon din si Don Manuel, na panay ang pasaring kay Don Custodio dahil ang huli ay kalaban ng una sa “ayuntamiento”. Si Macaraig ay nakikipag-tinginang maigi kay Pepay dahil tila may nais pa itong sabihin. Si Sandoval naman ay kararating lamang sa kanilang upuan buhat sa ibang palko. Siya ay isa sa mga sumasang-ayon na ang tagumpay ay makakamit nila samantalang si Pecson ay naniniwalang wala silang mahihita sa lakad nila. Si Isagani ay pangiti-ngit lamang at malamig ang pagtanggap sa mga pagbati sapagkat nakita niya kani-kanina si Paulit na kasama ni Doña Victorina at Juanito Pelaez. Napukaw lamang sa sarili si Isagani dahil sa malakas na palakpakan sapagkat magsisimula na ang palabas.
Makikita rito ang ilan sa mga artista sa palabas gaya ni Gertrude, na isang napakagandang babae na sumusulyap sa Kapitan Heneral. Naririto rin si Serpolette, isang kaiga-igayang babae na taglay ang matapang nanghahamon na anyo. Ilan pa sa mga kasama nila ay sina Germaine, Grenicheux, Gaspard at Lily.
Sa palabas ay kakikitaan ng kahalayan at pagnanais sa kababaihan ang mga kalalakihang tulad nina Don Custodio, Tadeo, Macaraig at Pecson ngunit sila ay nalungkot sapagkat hindi itinanghal ang hinihintay nilang “cancan”.
Sa kabanatang ito, nagsimula ang pagkakagusto ni Doña Victorina kay Juanito sapagkat ito raw ay lalaking-lalaki at maginoo.

Kabanata 23: Isang Bangkay

Si Simoun at Basilio ay wala sa pagtatanghal. Si Basilio ay abala sa pag-aalaga kay Kapitan Tiyago na noo’y lubos nang nahuhumaling sa opyo. Nagtatalo ang damdamin ni Basilio kung bibigyan niya ba o hindi si Kapitan Tiyago sapagkat sinasaktan siya nito kapag kakaunti ang ibinigay niya ngunit makasasama naman kung patuloy niyang bibigyan.
Nag-aaral si Basilio ng kanyang mga aralin sa medisina ngunit ang ilan sa mga aklat na nasa tabi niya ay hindi man lamang niya binubuklat. Maya-maya ay dumating si Simoun na matagal ng hindi dumadalaw kay Kapitan Tiyago. Nabanggit dito na si Simoun ang nagbigay kay Basilio ng ilang mga aklat na pang-rebolusyonaryo na hindi naman binabasa ni Basilio. Dito ay muling naungkat ang pinag-usapan nila sa kagubatan, ang paghihikayat ni Simoun na sumali si Basilio sa himagsikan. Ngunit matigas pa rin sa pagtanggi si Basilio. Binanggit ni Simoun na kung si Basilio ay tutulong, siya raw ang aatasang kumuha kay Maria Clara sa kumbento. Ngunit sinabi ni Basilio na kamamatay lamang ni Maria Clara kaninang umaga. Sa pagkakabanggit na ito ay nagitla si Simoun at walang imik na umalis.
Sa kabanatang ito, tinukoy ni Basilio si Simoun bilang isang binatang mayamn, bihasa, Malaya, nakapagpapasya sa sariling kabuhayn at may magandang kinabukasan. Sa kabilang banda, si Maria Clara naman daw ay babaeng sing-ganda ng isang pangarap, malinis, lipos ng pananalig at walang kamalayan sa lakad ng kamunduhan.

Kabanata 24: Mga Pangarap

Katulad ng kabanata nina Crisostomo Ibarra at Maria Clara, at Elias at Salome sa Noli Me Tangere, ito ay kabanata rin ng dalawang magkatipan, sina Isagani at Paulita Gomez.
Buhat ng magkatampuhan sa naganap na palabas (sapagkat si Isagani ay nagselos kay Juanito at si Paulita ay nagselos sa panonood ni Isagani sa mga artistang Pranses), nag-usap ang makasintahan na magtatagpo upang mag-usap. Dito, nagkaroon sila ng pagkakataong magpaliwanag sa isa’t isa.
Ang mga pangarap na tinutukoy dito ay ang pangarap ng mga estudyante na maitatatag ang Akademya ng Wikang Kastila at gayon din, ang pangarap ni Doña Victorina na makapiling at makasal siya kay Juanito Pelaez. Sa una, dahil sa kagustuhan ni Isagani na maisakatuparan ang kanilang mga balak, nakipagkasundo siya kay Paulita na hindi na ito makikipagtipan sa huli. Ayaw raw maging sagabal ni Isagani sa mga pangarap ni Paulita. Sa ikalawa, dahil pangarap nga ni Doña Victorina na makasal kay Juanito Pelaez, payag raw ang una na si paulita ang makatuluyan ni Isagani upang masolo niya si Juanito.

Kabanata 25: Tawanan at Iyakan

Ang mga kabataan ay nagtipon sa “Pansiteria Macanista de Buen Gusto”. Dito ay nagkakatawanan sila at nagbibiruan ngunit halatang pilit sapagkat sila rin ay kinabakabahan sa maaaring maging katugunan ni Don Custodio sa kanilang hiling. Sa pangalawang pagkakataon, wala muli rito si Basilio na ayon kay Tadeo ay marami raw lihim na nalalaman..
May mga handang pagkain dito at ang mga ito ay inialay nila sa mga ilang taong kilala. Ang “pansit lanlang” ay inialay nila kay Don Custodio dahil katulad daw ng huli, ang pansit lanlang ay maraming sahog. Ang ikalaw ay ang “lumpiang intsik” na inialay nila kay Padre Irene ngunit ang ilan ay tumutol sapagkat si Padre Irene ay hindi raw kumakain ng ilong ng baboy. Ang ikatlo ay ang “tortang alimango” na inialay naman nila sa nga prayle dahil daw sa kanilang “pagka-alimango”. Ang huli ay ang “pansit gisado” na inialay nila sa pamahalaan at bayan ng Pilipinas. Nararapat lamang daw na ito ay sa Pilipinas ipatungkol sapagkat hindi raw kilala sa Tsina ni sa Hapon ang pansit. Ang ilan ay nagmungkahi na ialay ito kay Quiroga na nagnanais magtatag ng konsul. Ang ilan ay nais itong ialay sa Eminencia Negra, na siya naming si Simoun. Dahil dito, ang mga kabataan ay nagkagulo kaya’t inatasan ni Macaraig si Tadeo na magtalumpati. Tinutulan naman ni Sandoval ang talumpati ni Tadeo sapagkat ito raw ay halaw sa talumpati ng Puno ng kanilang Liceo ngunit nagpatuloy parin si Tadeo. Nabanggit rin dito ni Pecson ang tungkol sa mga prayle na kung saan, ito raw ay kasa-kasama natin mula pagkabuhay hanggang pagkamatay sapagkat lahat daw ay pinamumunuan at pinanghahawakan nila.
Sa huli, ay nagkagulo silang muli sapagkat mayroon daw nagmamatyag sa kanila at sinabing ito raw ay ang tauhan ng Vice-Rector.

Kabanata 26: PASQUINADAS

Patungo si Basilio sa ospital upang dalawin ang kanyang mga pasyente, ayusin ang kanyang lisensyatura sa Unibersidad at puntahan si Makaraig. Pagsapit niya sa San Juan de Dios, nalaman niya ang tungkol sa pagkakadiskubre ng mga paskin sa Unibersidad at sinasabing ang Asosasyon ang may kagagawan nito. Natakot si Basilio dahil akala niyang si Simoun ay kasangkot rin. Nang kanyang makita si Sandoval ay tinawag niya ito ngunit parang walang itong narinig, si Tadeo naman nang kanyang makausap ay masayang masaya dahil walang klase, si Isagani ay nagsabi na wala siyang alam at walang pakialam, tila naghugas kamay. Narinig rin niya si Isagani na nagtatalumpati sa kanyang mga kaklase hinggil sa pangyayari. Pinupuri niya ang sinuman gumawa ng mga iyon na siya naming ikinatakot ni Basilio para sa kanyang kaibigan. Pagdating niya sa bahay ni Makaraig ay may guwardiya sibil na nakabantay, hinuli siya ng mga ito kasama na si Makaraig na tila hindi nag-aalala sa pagkakadakip sa kanya.


Ipinatawag ni Padre Fernandez si Isagani sa kanyang tanggapan upang kausapin. Pinag-uusapan nila ang mga bagay na may kinalaman sa mga kabataang lumalaban sa mga frayle. Sa isang banda ay tila nagtatalo sila. Sinabi ni Isagani na ang mga prayle ang may kasalanan kung bakit naging ganoon ang pakikitungo ng mga ilang estudyante nila: nakangiti pagnakaharap, nangaalipusta pagnakatalikod ang mga pari. Nang tanungin ni Padre Fernandez si Isagani kung ano ang ibig nilang gawin ng mga estudyanteng Pilipino, ang isinagot ni Isagani ay ang tuparin nila ang kanilang mga sinumpaan. Naging napakatalim din ng mga salita ni Isagani nang sabihin niyang hinahadlangan ng mga prayle ang pag-aaral ng mga estudyante dahil hindi nila itinuturo ang nararapat bagkus ay itinuturo nila ay taliwas sa pagunlad.
Sinabi rin ni Isagani na kaya may mga taong walang karakter at moralidad ay dahil na rin sa kagagawan nilang mga prayle. Ginamit ni Padre Fernandez ang ‘pamahalaan’ bilang pananggalang nang kanyang maisip na natatalo na siya sa usapan. Sinabi niya na ang gobyerno ay maraming magandang plano para sa bayan ngunit hindi inaasahang nagkakaroon ng mga kalungkot-lungkot na resulta. Sinabi ni Isagani na ang mga prayle, pati ang gobyerno ay linilibak ang mga Indio at pinagkakaitan ng karapatan dahil sa kamangmangan.
Matapos ang usapan nila ay nagtungo si Isagani sa gobyerno sibil.

Kabanata 28: TATAKOT

Sa kabanatang ito ipinakita ang iba’t ibang reaksyon at pagtanggap ng lipunan sa pagkakadisubre ng mga paskin na nagdulot na napalaking tension. May mga nag-uudyok sa Kapitan Heneral na ipapatay ang mga estudyanteng nahuli at magpasimula ng mga kaguluhan upang mahuli at malinis ang mga Indio.
Sa kabanatang ito rin ay nakita si Quiroga na pinuntahan si Simoun, Don Custodio at Ben-zayb upang itaning kung dapat ba niya balutian ang kanyang basar dahil na rin nga sa tension sa lipunan nila.
Nang magkaroon ng konting kaguluhan sa simbahan ay inakala ng mga tao na sumiklab na ang rebolusyon na siyang lalong ikinatakot ng mga tao. Wala nang lumalabas ng bahay sa gabi at napakatahimik ng lugar.
Ipinakita rin dito ang pagkamatay ni Kaptian Tiago. Namatay siyang nakahawak sa bisig ng Padre Irene, na nagulat at nakaladkad ang katawan ng namatay. Dito rin sinabi na nakapiit si Tadeo at Isagani.


Si Padre Irene ang namahala sa mga pamana ni Kapitan Tiago. Bahagi ay mapupunta sa sa Sta Clara, Papa, Arsobispo at Korporasyong relihiyoso; 20 pesos ay mapupunta sa matrikula ng mga dukhang mag-aaral, at ang 25 pesos na binawi ni Kap. Tiago na para sana kay Basilio ay ibinalik ni Padre Irene at sasabihin sa kanya ito galing.
Pinagtalunan kung ang susuotin ba ay prak na sinasabing suot ni Kap. Tiago nang magpakita siya sa mga mongha, o isang abito ng Pransiskano na mungkahi ni Kapitan Tinong. Ngunit nanaig pa rin ang desisyon ni Padre Irene na damitan si Kap. Tiago ng kahit alin sa kanyang mga dating suot.
Napag-usapan din dito kung magsasabong ba si San Pedro at Kap. Tiago, at kung sino ang mananalo. Si Donya Patrocino naman inggit na inggit sa libing ni Kap. Tiago at tila nagnanais na mamatay na rin at magkaroon ng libing na higit pa sa naging libing para kay Kap. Tiago.

Kabanata 30: JULI

Naging malaking balita ang pagkakahuli kay Basilio at labis itong pinagalala ni Juli. Siya ay binabangungot sa kakaisip kay Basilio. Sa pagnanais niyang makalaya si Basilio ay naisip niya si Padre Camorra. Isang salita lamang ni Padre Camorra ay makakalabas ng kulungan si Basilio. Siya na lamang ang natira sa bilangguan dahil wala siyang tagapagtanggol at wala rin naman kamag-anak.
Ayaw pumunta ni Juli sa kumbento dahil natatakot siya kay Padre Camora ngunit pinilit siya ni Hermana Bali. Nang makapasok na sila sa kumbento, kinahapunan ay may nangyaring hindi maganda. May babaeng tumalon sa bintana at namatay at may babaeng nagtatakbong lumabas ng kumbento na tila wala na sa katinuan. Pinuntahan ni Tata Selo ang kumbento at hinahanap si Juli ngunit hind siya pinapasok at sa halip ay pinagtabuyan pa. Hinanap niya ang gobernadorsilyo, Juan de Paz at tinyente ngunit wala ang mga ito. Narinig sa bayan ang panaghoy ni Tata Selo at kinabukasan ay dinala niya ang kanyang itak at nilisan ang lungsod. (Upang sumapi sa mga tulisan)

Kabanata 31
Ang Mataas na Empleado

Ang nagkalat na balita sa mga peryodiko sa Pilipinas ay tungkol sa Europa, mga puri at bola sa predikador ng bansa at sa operatang Pranses kaya ilang bahagi lamang ng peryodiko ang nalaan tungkol sa mga nangyayari sa lalawigan. Nasali doon ang tungkol sa grupo ng mga tulisan na pinamumunuan ni Matanglawin. Nagkakaroon lang ng emphasis ang mga lalawigan kapag ang sinalakay ay isang kumbento o isang espanyol. Hindi napansin ang nangyari sa bayan ng Tiani, bulong-bulongan lamang ang nagkalat at hindi nila matukoy kung sino talaga ang babaeng nahulog sa tuktok ng kumbento. Ang tanging katiyakan sa mga balita ay ang pag-alis ni Padre Camorra sa kumbento at panandaliang pagtuloy sa Maynila.
Napalaya na ang mga estudyanteng nakulong. Gaya ng inaasahan unang napalabas si Makaraig, at si Isagani ang huli dahil isang lingo pa bago nakaluwas ang amain nitong si Padre Florentino. Ang tanging naiwan sa piitan ay si Basilio. Ipinagdiinan ng Kapitan Heneral na dapat ay may maiwan sa isa sa mga nakulong upang maisalba ang prestige at authority ng gobyerno, at hindi masabi ng iba na sobra-sobra ang pagpaparaya at ginawang ingaysa walang kuwentang bagay. Nagmungkahi si Pare Irene, na si Basilio ang maiwan dahil ito ay utusan at ulilang lubos na, at tiyakna walang maghahabol.
Binigyan ng katwiran ng Mataas na Empleado na si Basilio ay isang estudyante sa medisina, pinupuri ng mga guro, at mawawalan ng isang taon sa kanyang pag-aaral pag nagtagal pa sa piitan, patapos na din kasi ito sa kurso.
Matagal na pa lang may samaan ng loob ang Mataas na Empleado at Kapitan Heneral, kaya dagdag dahilan sa Kapitan Heneral na mas lalong pahirapan si Basilio dahil ito ay ipinilit ng mataas na empleado. Dahil ditto nagsisi ang Mataas na empleado sa pagtukoy kay Basilio at naawa siya sa bata dahil mas lalo itong didiinan ng Kapitan Heneral.
Sinabi ng Mataas na empleado na si Basilio nga daw ang pinakainosente sa lahat, hindi nga ito kasali sa mga estudyante na nagpulong-pulong sa pansiterya, at ang nahuli lang sa kanya na siyang nagdidiin na sala niya ay ang pagkakaroon ng mga bawal na libro. Ang mga librong tinutukoy ay tungkol sa medisina at ilang mga polyeta tungkol sa Pilipinas. Pero pinipilit pa rin ng Kapitan Heneral dahil isa daw itong magandang ehemplo at mas nakakatakot.
Nagpatuloy ang pagtatalo ng dalawa. Umabot sila sa usapin tungkol sa Espanya, na nangako ng hustisya at sisikaping idulot ang kagalingan sa Pilipinas. Sinabi ng Mataas na Empleado na hindi siya tulad ng mga alipin na walang boses at dignidad, ipaglalaban niya ang kung ano sa tingin niya ang tama. Na bago ang Espanya ay tao siya na may dignidad. Ang Espanya ay may dangal, mataas na prinsipyo at moralidad. Ok lang na mawala daw lahat huwag lang ang moralidad ng Espanya. Tinukoy din ng Mataas na Empleado na kung malalaman man ng Espanya ang pinaggagawa ng Kapitan Heneral, tiyak siya na ang mga alipin ang kakampihan dahil ito ang tama at makatarungan.
Tinanong ng Kapitan Heneral sa Mataas na Empleado kung kelan ang alis ng huling koreo sa araw na yun, at napayuko na lang ang Mataas na Empleado. Nilisan n Mataas na Empleado ang palasyo at sumakay sa karwahe. Sinabi niya sa kutsero na “pagdating ng araw na magdeklara kayo ng independensiya,” nagtaka ang kutsero sa sinabi nito, at tinuloy niya na “alalahanin ninyo na hindi nagkulang sa Espanya ng mga pusong tumitibok at lumalaban para sa inyong mga karapatan!”.
Nagbitiw ang Mataas na Empleado sa kanyang tungkulin. Ipinahayag niya ang pag-alis, sakay sa susunod na Koreo.

Kabanata 32
Mga Bunga ng Paskin

Pinauwi na ng mga ina ang kanilang mga anak na nag-aaral, para sa madibdibang bakasyon o pagsasaka sa kanilang lupain upang maiwas sa gulo na nangyari. Sa unibersidad naman ay maraming bumagsak at bihira ang pumasa sa mga eksamen at kurso. Si Pecson ay napatawang bobo na lamang at papasok nalang na kawani sa kahit sang hukuman. Ang paglalakwatsa naman ni Tadeo ay nagwakas at pinrangalan ang sarili sa pamamagitan ng pagsunog ng mga aklat. Si Juanito Pelaez naman ay binigyan ng almasen at pinamahala na sa negosyo ng ama. Si Makaraig ay naglakbay patungong Europa. Si Isagani ay pumasa sa asignatura ni Padre Fernandez at bumagsak naman sa iba. Samantalang si Sandoval ay hinilo ang tribunal sa kanyang mga talumpati.
Sa kabilang bahagi si Basilio ay hindi bumagsak at hindi pumasa, dahil ito ay namalagi pa rin sa piitan. Na kung saan kada tatlong araw ay iniinterogate, yun at yun pa rin ang mga itinatanong iba-ibang tao lamang ang nagtatanong. Ang tanging bumibisita sa kanya ay si Sinong, binalita nito sa kanya ang tungkol sa nangyari kay Juli.
Napabalita sa buong bayan ang ang malaking pagdiriwang na gagawin ni Simoun. Ito diumano ay dahil sa kanyang paggaling at pamamaalam sa bansang nagpalago sa kanyang kayaman. Kuro-kuro sa bayan na pinipilit ni Simoun ang Kapitan Heneral na manatili pa at humingi ng palugit sa hari, pero hindi siya pinapakinggan ng Kapitan Heneral. Hindi na masyadong nakikita si Simoun at malimit na itong makisalamuha at usap sa mga tao.
Sinabi nila na gugulatin na lang ang lahat sa pagdiriwang na gaganapin nito. Dahil sa walang sariling bahay si Simoun, gaganapin sa bahay ni Don Timoteo ang pagdiriwang. Napabalita na din ang magiging kasalan ng anak ni Don Timoteo na si Juanito kay Paulita Gomez. Marami ang nagsasabi na napakaswerte ni Don Timoteo, una ay nakabili daw ito ng bahay na mura, pangalawa ay nabenta niya ang kanyang mga yero sa magandang halaga, pangatlo ay nagging kasosyo si Simoun, at ang panghuli ay ang pagpapakasal ng kanyang anak sa isang mayamang eredera.
Nang maalala ni Simoun ang tungkol sa kasalan ni Juanito at Paulita, napaisip siya na diba daw si Isagani ang kasintahan ni Paulita, bakit biglang kay Juanito ito magpapakasal?Naisip niya na naging praktikal lang si Paulita. Bakit ba hindi niya pipiliin si Juanito, na ito ay mautak, bihasa, masaya, pilyo, anak ng mayamang negosyante, at isang mestisong espanyol kung ikukmpara kay Isagani na isang probinsyano na nangangarap sa kanyang gubat na tingib ng linta, nanggaling sa napag-aalinlangang pamilya, at may amain na klerigo na ayaw sa luho at sayawan na siyang gustong-gusto ng dalaga. Natural daw na pinili ni Paulita si Juanito, at ihinambing sa teorya ni Darwin na pinili ng babae ang lalaking higit na nababagay sa kanya at marunong makibagay kung saan namumuhay.
Lumipas na ang kuwaresma, semana santa, mga prusisyon, at mga seremonya. Ang tanging napabalita sa mga panahong ito ay ang pag-aalsa ng mga artilyero na hindi pinaalam ang dahilan. Giniba ang mga bahay na yari sa mahinang materyales. Buwan na ng Abril at nalimot na ang mga pangamba, ang tanging nasa isip ng mga tao ay ang malaking pagdiriwang na mangyayari. Ninong daw ang Kapitan Heneral at si Simoun ang mag-aayos at maghahanda nito. Pati nag daw ang mga maybahay ay inaaway ang kanilang mga bana, dahil pinipilit nito na makipagkaibigan kay Don Timoteo o kay Simoun upang maimbitahan sa naturang pagdiriwang.

Kabanata 33
Ang Huling Katwiran

Naging abala si Simoun sa pag-aayos ng kanyang mga alahas at armas. Sasabay na siya sa pag-alis ng Kapitan Heneral, na ayaw pahabain ang panunungkulan dahil natatakot sa sasabihin ng mga tao. Ayaw daw diumano magpaiwan ni Simoun dahil wala na ang suhay. Ibinilin niya sa kanyang tauhan na papasukin na lang ang binatang si Basilio dahil ito ay inaasahan niyang dumating.
Si Simoun ay lalong tumigas at lumungkot ang mukha, lumalim ang kunot sa pagitan ng kilay at palagi na lamang nakayuko. Naawa siya sa sarili niya, pero nung Makita niya si Basilio, mas higit pa pala itong nakakaawa, humpak na ang pisngi, gusot ang damit at gulo-gulo ang buhok. Para daw itong bangkay na nabuhay sa sindak.
Nagsalita si Basilio na siya ay isang masamang anak at kapatid, kailangan niyang gumanti, kahit na ibig sabihin nito ay krimen sa krimen, o dahas sa dahas. Utang niya diumano kay Simoun ang kanyang paglaya, at gusto niya ng makisapi para sa pagsiklab ng himagsikan.
Si Simoun pala nung mga panahong ito ay nawalan na ng pag-asa na ipagpatuloy ang himagsikan, pero dahil sa paglapit ni Basilio tila ito ay nabuhayan ng loob. Ayon sa kanya hindi pa huli ang lahat, maganda ang kombinasyon nilang dalawa dahil si Simoun ang mamahala sa itaas samantalang si Basilio naman sa ibaba. Pinakita ni Simoun ang isang napakagandang lampara at nilapag sa mesa, namangha si Basilio sa ganda nito. Sunod na binuksan ni Simoun ang aparador at kinuha ang isang bote. Nang mabasa ni Basilio ang nakasulat sa labas ng bote bigla itong napaurong at sinabing ang laman ng bote ay nitro glycerine. Kinuwento ni Simoun ang tungkol sa plano niya. Ilalagay niya ang Lampara sa gitana ng isang mesa na sinadya niya pa. Sa loob naman ng lampara nakalagay ang nitro glycerine. Ang bahay na gaganapan ng pagdiriwang ay nalagyan na ng maraming pulbura para walang maisasalba sa naturang pagsabog. Sinagot ni Basilio si Simoun na di na daw niya kailangan ang kanyang tulong kasi buo na ang kanyang plano. Tugon naman ni Simoun na may iba siyang misyon na ibibigay kay Basilio.
Sa pagputok ng lampara pumunta siya sa bodega ni Quiroga at kunin ang mga nakatagong mga armas dun. Si Basilio ang inatasan niyang mamuno sa pamimigay ng mga baril sa mga tao. Sinabi ni Simoun na isali at isama ang lahat ng kalalakihan, ang tatanggi ay papatayin, dahil magsusupling lang din ito ng duwag na lahi. Tinukoy niya din na sa pagputok ng lampara ay sabay na susugod pababa ng bundok ang grupo ni Tales. Kaya daw hindi nagtagumpay ang unang balak ng himagsikan sapagkat kulang daw ito ng pagpaplano at koordinasyon, pero ngayon na may tiyak na silang signus sa pagsimula ng himagsikan tiyak na ito ay magtatagumpay.

Kabanata 34
Ang Kasal

Hinanap sa kung saan-saan ni Basilio Isagani. Pinuntahan niya ito sa kanilang bahay pero hindi niya talaga ito Makita. Bigla niyang inimagine ang sarili kung ano ang magaganap at mararamdaman niya pagkatapos ng himagsikan. Magkakaroon daw sa wakes ng katarungan ang pagkamatay ng kanyang ina at kapatid. Ang higpit lamang na tugon ni Simuon sa kanya ay lumayo siya sa kalye Anloage. Hindi na tinukoy ni Simoun kung anong pagdiriwang at kung saan ito gaganapin, basta ang alam ni Basilio ito ay isang malaking pagdiriwang na gaganapin sa isa sa mga bahay sa kalye Anloage. Pumunta ni Basilio sa bahay ni Kapitan Tiago upang kumuha ng mga ilang gamit. Marami siyang karwahe na nakita na nakaprada sa kalye, at napansin niya ang bahay na puno ito ng mga palamuti at mga nakabitin na mga kung anu-ano at doon niya napagtanto na ang pagdiriwang na tinutukoy ni Simoun ay ang gaganapin sa dating bahay ni Kapitan Tiago. Biglang may dumaan na karwahe na sakay si Juanito Pelaez at isang babae na nakabelo. Ang pagdiriwang pala ay para sa pag-iisang dibdib ni Juanito kay Paulita Gomez? Biglang nalito si Basilio dahil sa kanyang pagkakaalam ay si Isagani ang kasintahan ng dalaga, naawa siya kay Isagani.
Napaisip na naman siya, na ano kaya siya kung hindi siya nabilanggo at nakilahok? Malamang ay nakapagtapos na siya ng medisina, nanggagamot na siya at malamang ay nag-asawa na din. Naalala niya si Juli, ang kawawang si Juli, biglang nagtiim ang kanyang bagang at napuno ng poot ang kanyang damdamin, dapat niya ding ipagtanggol ang nangyari sa kanyang kasintahan. Nakita niya si Sinong na nagmamaneobra ng karwahe na sakay si Simoun. Puno na ang bahay.
Ang pinakamapanpansin sa loob ng bahay ay ang pagkagalak ni Don Timoteo, feeling fulfilled diumano sa mga kaswertehan at karangyaan na nararanasan nito ngayon. Lahat ng gamit sa bahay ni Kapitan Tiago ay pinalatan, hindi na sana ginalaw ni Simoun ang mga litograpiya ng mga santo pero pilit itong pinapalitan ni Don Timoteo ng mga matitingkad na kulay ng kromo. Nilalait ni Don Timoteo ang gawa ng mga Pilipino dahil higit na maganda ang mga bagay na yari sa Europa.
Ang mesa na pinasadya ni Simoun ay wala sa loob ng bahay, ito ay nasa asotea at dito nakalaang uupo ang mga pinakamamalaking Diyoses ng bayan.

Kabanata 35
Ang Pagdiriwang

Unang dumating sa pagtitipon ang mga mababang bathala ng bayan. Nagsidatingan ang mga empleado ng gobyerno. Bati doon bati dito si Don Timoteo, may nagkomento na tuwang-tuwang daw nag matanda at para nang papet! Tsaka dumating ang magnobya. Sadyang mapansin na nasisikip na ang frak na suot ng pilyong si Juanito. Hindi na daw ito makapaghintay hanggang mamyang gabi at mapag-isa na ang dalawa. Napagod din si Don Timoteo sa kababati sa mga taong dumalo at ito ay naipin dahil hindi pa dumadating ang Kapitan Herenal. Dumating na ang matataas na Diyoses, sina Padre Irene, Padre Salvi, at iba pang mga pari. May pumansin sa mga kromong nilagay ni Don Timoteo, hindi daw ito nababagay at minamantsahan lamang ang mga dingding ng bahay. Nagalit ang Don, at minungkahing nanggaling sa iyon sa Europa, napakamahal, at walang mabibiling ganun sa Maynila. Natigil nalang si Don Timoteo nang dumating ang Kapitan Heneral, nataranta siya kung ano ang gagawin, kung siya ba ang unang kakamay o hihintayin niyang iabot ng Kapitan Heneral ang mga kamay nito sa kanya. Tinugtog ang Marcha Real. Malungkot ang Kapitan Heneral sapagkat ito ay aalis na. Napaisip siya sa pagpipilit ni Simoun na magtagal pa, pero sabi niya sa sarili na delikadesa muna bago ang lahat.
Nasa harap ng bahay ni Kapitan Tiago si Basilio, minamasdan ang mga taong pumapasok sa pagdiriwang, nagdalawang isip siya dahil sa dami ng madadamay na mga inosenteng buhay. Nakita niyang bumaba sa karwahe si Padre Salvi at Padre Irene, at naisip niya na pabayaang magbayad ang mga mabuti kasama ang mga makasalanan. Dumating si Simoun na hawak ang lampara, na sadyang napakaganda at kaayaaya, sumond dito ang pagdating ng Kapitan Heneral. Naawa ulit si Basilio at tinangkang pumasok sa bahay ngunit hindi siya pinapasok,dahil sa napakaaba ng kanyang bihis. Pinigilan siya at binalaan na tatawagin ang isang pares ng beterana, pag pinagpilitan niya pang pumasok sa pagdiriwang. Malugod na tinanggap an lampara na hawak ni Simoun, lahat ay manangha at pinuri ang lampara. Nasunod sa plano ito ay nilagay sa gitna ng mesa na pinsadya ni Simoun. Hinay-hinay na umalis si Simoun na hindi na napansin ng mga tao sa loob dahil sa pagkamangha sa lampara. Makaraan ang ilang minuto lumabas si Simoun na bahagyang namumutla. Parang tinutukoy nito na wala na itong magagawa dahil “tapos na ang pagtaya” o :”Alea Jecta Est”. Sa pagsakay niya sa karwahe ay sinabi niya na bilisan ang pagpunta sa Escolta. Dahil doon naisip ni Basilio ang kanyang kaligtasan, naglakad-takbo papalayo si Basilio sa bahay, nababangga ang sino mang makasalubong sa daan. Bigal siyang nabunggo kay Isagani at itoy niyaya niya papalayo sa bahay. Sinagot naman siya ni Isagani na bakit daw ito aalis, pag pinatagal niya mag-iiba na si Paulita bukas. Sinabi ni Basilio na may malaking sakuna ang darating, mamaya niya ikukuwento ang detalye, ang importante ay mapalayo sila sa bahay ni Kapitan Tiago. Pero pinagpilitan pa rin ni Isagani ang tumuloy sa pagdiriwang. Mabilis na umalis at naglakad papalayo si Basilio. Matapos nun, at napaisip si Isagani at napagtagpi-tagpi ang, mga sinabi ni Basilio. Nawala sa isip niya ang pag-aalinlangan, at selos, at tanging nasa isip niya ay ang maisalba ang buhay ng kanyang minamahal, si Paulita.
Sa loob pala ng pagdiriwang ay may isang papel ang pinasapasa na may nakasulat na “Mane thecel phares” at sa ilalim nito ang pangalan at lagda ng isang nagngangalang Juan Crisostomo Ibarra. Nagtanong ang Kapitan Heneral kung sino ito, at sinagot naman siya na ito nga ay matagal ng patay, isang pilibustero. Nagpatuloy ang kasiyahan. Napaisip si Don Custodio sa mensahe ng sulat, kamatayan ng lahat sa gabing ito? Bigla niyang nabitawan ang kanyang hawak na kubyertas, baka sila ay lalasunin sa pagkain.
Namatay ang ilaw ng lampara, nagkagulo at inutos ng Kapitan Heneral na itaas ang mitsa uoang magkailaw ulit. Ngunit biglang may taong kumuha sa lampara at dalian itong tumalon palabas ng bahay patungong ilog. Nagsigawan ang mga nakakita, at nagkagulo ulit dahil may magnanakaw daw! Hindi na nila ito nakilala dahil dalian itong tumalon sa ilog.


SI Ben Zayb ay dali-daling umuwi sa kanilang bahay at nagsulat ng ukol sa nangyari sa kasalan. Sa kanyang mabulaklak na salaysay ay kung anu-ano ang mga kasinungaling inilagay at ginawa. Ipinakita ang pagkabayani daw ng Kapitan Heneral at ang katapangan ni Padre Irene sapagkat ito ay dumaan sa ilalim ng mesa sa paghahabol sa nagnakaw ng lampara. Nagsulat, nagbura, nagdagdag at nagkinis si Ben Zayb upang lumabas na dakila ang kanyang sulatin at pawang katotohanan lamang. Kinabukasan sa kanyang pgakamangha ay ibinalik sa kanya ang kanyang lathala at hindi naimprinta sapagkat ayaw daw ng Kapitan Heneral na may lumabas na kahit anong balita ukol sa nangyari ng nakaraang gabi sa kasalan. Ito ay lubhang ikinalungkot ni Ben Zayb at ayon sa kanya maihahantulad daw ito sa pagpatay sa isang anak na maganda at matapang na dalaga! Ang gayong karaming paghihirap ay hindi pwedeng walang gantimpala sa Diyos kung kaya’t wala pang isang araw at mayroon na namang isang balita siyang tinanggap na pwedeng isulat at malathala! Ang balita : “Ang mga tulisan ay lumusob at nakakuha ng mahigit sa dalawang libong piso at sinugatan ang pari at dalawa pang alila. Ang kura ay nagkasira-sira ang kamay sa paggamit ng isang silya bilang pananggol!”. Ang itinala naman ni Ben Zayb ay “apatnapu o limampung tulisan sa paraang pataksil,l mga rebolber, itak, eskopeta, pistola, leong nananandata, silya, mga tatal, sinugatan ang walang kaawa-awa…sampung libong piso…”. Hindi pa nakontento si Ben Zayb sa narinig kung kaya’t pumunta sya sa pinangyarihan ng krimen at doon ay napag-alaman na si Padre Camorra ay nasugatan lamang ng munti sa kamay at isang bukol sa ulo, ang tulisan ay tatlo lamang at pawang itak ang ginamit, ang halagang ninakaw ay limampung piso! Ang mga tulisan ay nahuli at sinabi na ang may pakana ng lahat ay isang lalaking kamukha ni Simoun sa kanilang pagkakalarawan. Noong una ay hindi makapaniwala ang mga maykapangyarihan at mga pari subalit ng mapansing nawawala nga si Simoun ay naniwala na din at sya ay ipinahahanap sa mga guardia sibil.

v Makikita natin si Ben Zayb na isang walang kwentang tao at nagpapanggap na matalino subalit hindi naman. Ipinapahiwatig dito ni Rizal ang kamangmanagan at pagbabalatkayo ng mga Espanol noong panahon na iyon at dahil sa kanilang mabulaklak na pananalita ay napapaniwala ang mga indio. At makikita din natin na sa kabanatang ito unang nalaman ng mga maykapangyarihan na si Simoun ang ulo ng mga tulisan.


Ang lugar ay sa bahay ng pamilya Orenda, mayamang mag-aalahas. Narito ang ama ng tahanan na si Kapitan Toringgoy, ang totoong ngalan ay Domingo, ay kanyang asawang si Kapitana Loleng, ang kanilang mga anak na dalaga na sina Tinay, Sensia at Binday. Narito din sa kanilang tahanan ang kasintahan ni Sensia na si Momoy at si Isagani na dumalaw sa bahay na iyon. Ang pinakasentro sa mga tauhan ay si Chichoy na siyang pinapakinggan ng lahat sapagkat ikinukwento niya ang nangyari sa kasalan ng nakaraang gabi at kung sino ang may pakana ng lahat ng kaguluhan. Lahat ng tainga ay nakikinig sa kanya habang sinasabi nya ang sako-sakong pulbura na natagpuan sa buong bahay at mabuti na lamang at walang nanigarilyo kundi sabog sana ang buong bahay at patay ang lahat ng tao at mga bisita maging ang mga prayle at ang Kapitan Heneral. Sinabi din ni Chichoy na ang may kagagawan ng lahat ay walang iba kundi si Simoun na nagpapanggap na kaibigan ng Kapitan Heneral at ngayon ay pinaghahanap na siya ng kinauukulan. Hindi makapaniwala ang lahat ng nakarinig at si Kapitana loleng ay nag-alala sapagkat lahat daw ng kanilang pinautang ay nasa kasalang iyon at maging ang isa pa nilang bahay ay nasa tabi ng bahay na pinagdausan ng nasabing kasalan.

v Sa kabanatang ito ay makikita natin kung gaano kabilis lumaganap ang usapan sa buong bayan (gaya ng paglaganap ng usapan sa paghahanda ni Kapitan Tiago sa pagdating ni Ibarra sa Noli at sa mga usap-usapan sa pag-aaway ni Ibarra at Padre Damaso). Makikita din natin dito na may pagkatsismoso ang mga Pilipino at may iba na walang inisip kundi ang kanilang kayamanan. Dulot na din siguro ng kahirapan dati kung kaya’t sa oras na nagkaroon ng pera ay lubha ng kumakapit dito ang mga Pilipino.


Ipinakita sa kabanatang ito ang mag-amang Tales at Tano at ang kanyang lolo na si Tandang Selo. Si Kabesang Tales ay isa ng kilabot na tulisan at tinatawag ng Matanlawin. Si Tano ay isa ng Guardia Sibil at mas kilala sa ngalang Carolino at si Tandang Selo ay isa na ding tulisan. Makikita natin dito si Tano/Carolino at kasama pa ang ibang indiong guardia sibil na nagpapahirap sa mga bihag nilang pinaghihinalaang tulisan. Walang awa nilang pinapalakad sa ilalaim ng init ng araw ang mga ito ng walang saplot sa paa at uhaw na uhaw at di man lang maabutan ng tubig. Si Carolino sapagkat mabait ay pinagalitan ang kanyang kasamahang si Mautang sa paghahagupit sa mga bilanggo kapag natutumba at di na makayanang maglakad. Sinabi ni Carolino na maawa ito sapagkat tao din naman ang mga bilanggong iyon at katulad din nila, subalit hindi sya pinakinggan ni Mautang. Sa hindi inaasahang pagkakataon ay may mga tulisang lumusob sa kanilang paglalakbay sa gilid ng gubat na iyon at nagkaroon ng palitan ng putok, namatay si Mautang at iba pa nitong kasamang guardia sibil. Nang may isang tao silang nakita sa itaas ng bato sa bundok ay iniutos kay Carolino na ito ay barilin sapagkat tulisan din iyon. At ginawa nga ni Carolino. Nang matapos ang putukan, tinignan nila ang mga tulisang nagkamatay din at doon ay nakita ni Carolino ang isang mukhang hindi nya maaring kalimutan, at iyon ay walang iba kundi ang kanyang Lolo Selo. Siya ang nakapatay sa kanyang Lolo Selo. At si Tano ay parang nawalan ng lakas at imik.

v Makikita natin dito ang irony ng buhay nila Tandang Selo, Kabesang Tales at Tano. Sila ay nagkahiwa-hiwalay ng landas sapagkat sila ay napilitan. Ito ay hindi nila kagustuhan! Dahil sa paghihirap at kasamaang dinulot sa kanila ng mga prayle ay nawalan sila ng kabuhayan at nagkahiwa-hiwalay. Dahil dito ay napilitan silang maghigante sa kanilang sari-sariling paraan. At si Tano ay nagdurusa sa kanyang trabaho. Makikita din natin na sa kabanatang ito huling binanggit si Kabesang Tales at Carolino at sila ay nanatili pa ring tulisan at guardia sibil. Walang klarong paglalahad kung ano talaga ang nangyari sa kanila.


Si Simoun ay sugatan at nanghihinang kumatok sa tahanan ni Padre Florentino, ang amain ni Isagani. Walang tanong-tanong ay buong pusong tinanggap ng indiong si Padre Florentino si Simoun at pinagyaman ang maysakit. Inisip na lamang nya na kaya ganoon si Simoun ay dahil umalis na ang kaibigan nitong Kapitan Heneral kung kaya’t hinahabol sya ng mga naiinggit sa kanyang kayamanan at yaong kinuhanan nya ng mga kayamanan. Nang araw ding iyon ay may dumating na sulat na nagsasabing may huhulihin silang tao sa bahay ni Padre Florentino buhay man o patay ay huhulihin nila ito. Sa pag-aakala ni Don Tiburcio de Espadana na noon ay nakikitira kay Padre Florentino na sya ang huhulihin at dahil kagagawan iyon ng kanyang asawa ay dali-dali syang nag-empake at umalis upang hindi abutan ng mga guardia sibil. Kahit anong paliwanag ni Padre Florentino na si Simoun ang pinatutungkulan ng sulat ay hindi naniwala si Don Tiburcio at umalis pa din ito. Samantala, hindi alam ni Padre Florention kung ano ang gagawin kay Simoun, patatakasin ba ito o ano, kung kaya’t sinabi niya kay Simoun ang ukol sa sulat at nagulat siya sapagkat ayaw ni Simoun na tumakas at ngumiti pa ito ng pauyam. Umalis ang pari at pagbalik ay napansing nahihirapan si Simoun kung kaya’t kanyang tinanong at sinabi nito na “Opo, konti lang po…ngunit sa loob ng ilang sandali ay matatapos na din ang paghihirap ko!” At nalaman ni Padre Florentino na uminom pala ng lason si Simoun. Mas nanaisin pa daw nitong mamatay kaysa mahuli ng buhay ninuman. Bago malagutan ng hininga si Simoun ay ipinagtapat niya kay Padre Florentino ang lahat ng kanyang lihim na siya si Crisostomo Ibarra na nagbagong anyo upang maghigante subalit siya ay nabigo. Ayon kay Pdre Florentino ang kanyang pagkabigo ay kagagawan ng Panginoon sapagkat hindi Nito nais ang paraan na pinili ni Simoun. Ang kailangan ng bayan ay magtiis at gumawa upang makamtam ang kanyang layunin at tanging pag-ibig lamang ang makapagliligtas. Sa pagtatapos ng kanilang usapan ay wala ng buhay si Simoun at itinapon na ni Padre Florentino ang baul ng kayamanan ni Simoun sa dagat Pasipiko.

v Sa katapusan makikita natin na inamin ni Simoun na sya ay nagkamali subalit pinanindigan pa din na dapat makamtam ng mga Pilipino ang kalayaan sa mapagparusang kamay ng mga Kastila. At hindi pinahintulot na sya ay mahuli ng buhay mas ninais pa niyang mamatay na lamang. Ipinakita din ang pagkakaiba ng kanilang pananaw ukol sa paghihiganti, Diyos, at sa mga paraan Nito. Nakita din natin ang kabutihan ng isangn paring indiyo at ang kasawian at katapusan ni Ibarra na nagpanggap na si Simoun.